Αγριόχορτα στην πάνω ρίζα

Οδοιπορώ γύρω από τ’ Ανώγεια,μέσα μου σε συνεχή πάλη, η αντοχή μου, με την έγνοια μου.Θέλω να προλάβω το χρόνο που τρέχει και γιγαντώνεται

Οι εικόνες που βιώνω μέσα στους καιρούς από το χειμώνα ως την Άνοιξη και το καλοκαίρι, αθροίζονται . Έχουν σχέση με τη γη ,το χώμα κι’ ότι γεννά και το αντικρίζω.Ότι έθρεψε τους γονείς και τους παππούδες μου .Ότι μου δίδαξαν ζωντανά, το γεύτηκα και πρέπει να το διαδώσω.

Αφορά τα χόρτα ,την αναγνώριση τους, τη συλλογή τους, το διαχωρισμό, το μαγείρεμα τους, τη βρώση τους.Η έγνοια μου να μαθαίνω όλο και περισσότερα απ’ αυτό το μαγικό κόσμο, αυξανόταν εξακολουθητικά από τότε που ήμουν παιδάκι κοντά στη γιαγιά και τη μητέρα μου . Συνεχείς εξορμήσεις στη φύση μαζί τους ,παρατηρήσεις και αναζητήσεις , θέριευαν την επιθυμία μου να μετατρέψω την άγνοια σε γνώση.Κι’ η γη γεννά αδιάκοπα. Σε γόνιμα ,πετρώδη ,συμπαγή ,ελαφριά ή βαριά εδάφη.

Τα Ανώγεια αποτελούν ένα σημαντικό προορισμό αναζήτησης μου και ανακάλυψης μιας απίστευτης ποικιλίας άγριων βρώσιμων χόρτων με ξεχωριστή νοστιμιά και όψιμη παρουσία.Λαχταρώ να βρεθώ στα πάνω Αμπέλια, στο Αλώνι, στα Κουνά, στις Αναβαθμίδες, στα Σείσαρχα, στο Βρισίδι , στο Κορίτσι, στο κάμπο της Νίδας και με πραγματική ευλάβεια να βρίσκω :

Αγόγλωσσους , Anchusa azurea
Άγρια μαϊντανά, Scaligeria napiformis
Αγριόβλητα , Amaranthus sp.
Αγριομάρουλα, Lactuca seriola
Αγριόπρασσα , Allium ampeloprasum
Αγριοσπάνακα, Centaurea idaea
Αγριοσφάραγγα , Asparagus aphyllus
Αρχάτζικες , Scandix pecten veneris
Βυζάκια , Leontodon tuberosus
Γαλατσίδες , Reihardia picroides
Γλυκοσυρίδες, Crepis commutata
Γλυστρίδες ,Portulaca Oleraceae
Γούλες ,ή ασκολύμπρους Scolymus hispanicus
Γραδάντερα, Stellaria media
Καυκαλίθρες , Tordylium apulum
Κοπάνες ή κοκκινοραδίκες , Crepis vesicaria
Κουρνοπόδους , Kudmania sicula
Κουτσουνάδες, Papaver rhoeas
Λαγουδόχορτο, Pasium majus
Μάραθα , Foeniculum vulgare
Μαυρόβρουβες, Hirschfeldia incana
Παχιές , Hypochoeris radicata
Πετρομάρουλα, petromarula pinnata
Πετσέτες, Urospermum picroides
Πιγουνίτες, Tragopogon sinuatus
Πιπερίδες , Pimpinella peregrina
Ποντικίνες ή μπερολάδικα,Chondrila juncea
Ραδίκια, [ Cichorium intybus]
Σκουρδουλάκους ή βροβιούς, Muscari spp
Σταμναγκάθι στο κάμπο της Νίδας Cichorium spinosum
Σταυρόχορτα , Scapiosa atropurpurea
Σταφυλίνακες, Daucus carota
Στίφνο, Solanum nigrum
Στριφτούλια,ή αγριοπαπούλες Silene vulgaris
Λάπαθα, Rumex puleher
Τσόχους ,Urospermum picroides
Φασουλίδες, ή αβαθρακίδες Ranunculus ficariiformis
Χαρακούλια , Centaurea raphanina
Χοιρομουρίδες , Helmintotheca echioides
Ψαλιδοράδικα ,Taraxacum officinal
Καλλίτσες , Taraxacum spp
Ραπανόβρούβα Raphanus raphanistrum

Αναμφίβολα τα παραπάνω χόρτα γίνονταν η τροφή για επιβίωση των ανθρώπων στα δύσκολα χρόνια της κατοχής .

Τότε που τα έτρωγαν από ανάγκη, λόγω απόλυτης στέρησης άλλων αγαθών.Στις μέρες μας ,εκείνοι που τα συλλέγουν και τα μαγειρεύουν είναι περισσότερο άνθρωποι μέσης ηλικίας και άνω.Η νεολαία στη πλειονότητα της ,δεν έχει πρότυπα και έτσι στερείται την ομορφιά της αναγνώρισης, ,της συγκομιδής και της απόλαυσης της γεύσης τους .

Αλήθεια πόσοι κάτοικοι του χωριού στην εποχή μας , παίρνουν τα παιδιά τους στα χωράφια για να τους δείξουν αυτό το φυτικό θησαυρό ;Στις πλαγιές των Ανωγείων ,μέσα και έξω από το χωριό, σε πεζούλες , δέτες ακόμη και δαμάκους, τα άγρια χόρτα θα φυτρώνουν με τις πρώτες βροχές του Φθινοπώρου , θα φλερτάρουν με τον ήλιο και θα επεκτείνονται βλαστικά και αναπαραγωγικά .

Ο σπόρος τους θα εκτινάσσεται και μέσα από ένα μαγικό πολλαπλασιασμό, θα κρύβεται κάτω απ’ τις πέτρες και τη κοπρισμένη γή , για να βλαστήσει ξανά και ξανά, σ’ ένα ατέλειωτο κύκλο φυτρώματος και λήθαργου , προσμένοντας τα χέρια που θα τα συλλέξουν.

*Η Αντωνία Μπαγκέρη είναι Διδάσκουσα στο τμήμα Δενδροκομίας του ΤΕΙ Κρήτης
*Η επιμέλεια των φωτογραφιών έγινε από τον Μανόλη Σαμόλη

ΑΝΩΓΗ