Στη Μεσαρά, είχαμε γνωρίσει στα παιδικά μας χρόνια, επί πλέον, εκτός τις κλασικές μουριές, και ένα είδος μουριάς τη λεγόμενη μαύρη μουρνιά, η μαυρομουρνιά, που σαν παιδιά, και με αυτήν τη μουριά, ήμαστε στενά συνδεδεμένα!
Πρώτα το σύνθημα: ”Πάμε για άγρια μούρνα”;
Και μετά, η επίσκεψη στο ποτάμι του Μονοχώρου, που είχε τότε κάμποσες μαυρομουρνιές!
Δεν υπήρχε περίπτωση να κρατηθεί το θέμα μυστικό, από όλους, γιατί απλά, σαν γυρίζαμε απ’ τα μούρνα, ήμαστανε κατακόκκινα στα χέρια και στο πρόσωπο!
Τα δε ρούχα μας, μια κοκκινίλα κι αυτά!
Η δε σκηνή με τη μάνα σαν γυρίζαμε και μας έβλεπε, κλασσική!
-Παναγία μου!
Που κατασκοτώθηκες πάλι;
Ήντα αίματα είναι ετούτανά;
Μα πράγματι! Η βαφή από κοκκινόμουρνα, έμοιαζε τόσο πολύ με αίμα!
Δύσκολα να πεισθεί κανείς, πως απλά, όλες αυτές οι κοκκινίλες, ήταν από την απροσεξία μας τρώγοντας λαίμαργα τα άγρια μούρνα!
Και ήταν γοητευτικά γλυκά τα άτιμα, ειδικά τα ώριμα μούρνα!
Αφού κόβαμε όσα φτάναμε, ανεβαίναμε και πάνω στο δένδρο!
Τα πολύ ώριμα, ήταν μαύρα, αλλά εκείνα που ήταν μισογινωμένα, ήταν έντονα κόκκινα!
Από τα μούρνα αυτά, παλιά έκαναν τη μουρνόρακη, τόσο δυνατή ρακή, που ήταν σκέτο οινόπνευμα!
Η μουρνόρακη, ιδανική για εντριβές, η για γαργάρες στο λαιμό.
Ιδανική βέβαια, για τους γέρους που τη ρακή την έπιναν σαν νεράκι, ενώ η μουρνόρακη κάπως…τους έπιανε!
Η αγριομουρνιά η μαυρομουρνιά έχει και ένα άλλο χαρακτηριστικό.
Ο κορμός της, είναι περιζήτητος για κατασκευή λύρας, γιατί είναι συμπαγές ξύλο, και έχει τέλεια μουσικότητα!
Μετά την αγριομουρνιά σε ποιότητα, έρχεται η καρυδιά.
Αυτός είναι και ο λόγος, που έχουν εξαφανιστεί οι μαυρομουριές στη Μεσαρά, και τείνει κι αυτή να γίνει ενδημικό δένδρο.
Ευτυχώς, στη Γαλιά σώζεται ακόμα ένα δένδρο στην Αγία Κυριακή, για τις ανάγκες της φωτογραφίας, αν και αυτό από τα βαθιά του γεράματα, έχει γείρει, και έχει πέσει σχεδόν κάτω!
Κείμενο – φωτογραφίες: Γεώργιος Χουστουλάκης
Ακολουθήστε το Cretanmagazine στο Google News και στο Facebook
