Connect with us

Life

Παιδικές Αναμνήσεις της Γερμανικής Κατοχής

Δημοσιεύτηκε

στις

Του  Γεώργη Σ. Καλογεράκη


      Θυμάμαι τη μέρα που έφευγε ο πατέρας μου για τον πόλεμο στην Αλβανία, τη μάνα μου να κλαίει και να ετοιμάζει το βουργίδι του για το ταξίδι.

     Τον καιρό που ήταν στον πόλεμο,  κάθε βράδυ μας έβαζε η μάνα μου τα τρία αγόρια και κάναμε προσευχές και μετάνοιες για να τον φυλάει ο Θεός και να γυρίσει γερός  και όταν σταματούσαμε μας φώναζε να συνεχίζουμε.

   Αργότερα τις μέρες της μάχης της Κρήτης, oι καλογερήδες είχαμε πάει κάτω από το χωριό  με τα ζώα μας, στου Σαμπάνη το Χάρακα άρμεγαν  τα ζώα και πίναμε το γάλα τα παιδιά και κοιμόμουν δίπλα στη γιαγιά μου τη Χαρίκλεια(Κατσαντωνιά). Άλλη φορά με κρατούσε από το χέρι έξω από το χωριό και πετούσαν χαμηλά Γερμανικά αεροπλάνα και ’γω φοβισμένος με τον εκκωφαντικό ήχο τους, που τα έβλεπα πρώτη φορά, έλεγα στη γιαγιά μου: Αεροπλάνα γιαγιά, Παναγία μου βλέπει το μπαμπά μου. Τότε έριξαν μια βόμβα που ευτυχώς έπεσε έξω από το χωριό. 

    Τη μέρα που γύρισε από την Αλβανία ο πατέρας μου,το καλοκαίρι του 1941, θυμάμαι που βγήκαν στους δρόμους του χωριού  οι άνθρωποι να τον υποδεχτούν και κατέβαιναν προς το σπίτι. Ο μικρός αδελφός μου Κυριάκος τον είχε ξεχάσει, δεν τον γνώριζε και δεν τον πλησίαζε.

     Την κατοχή θυμάμαι ένα Γερμανό που ήλθε στο σπίτι και ζητούσε από τη μάνα μου αυγά και κότες. Η μάνα μου φοβόταν να μπει στο στάβλο και μου λέει εμένα να μπω να φέρω τ’ αυγά. Τότε βλέποντας έξω μια μικρή κότα που την είχα με σπάγκο στο πόδι για να την παίζω την παίρνει και ’γώ μετά έκλαιγα που μου πήρε το παιχνίδι μου.

        Μας είχαν αυστηρά αρμηνέψει  να μην απαντάμε στις ερωτήσεις των Γερμανών, όταν ερχόταν στο σπίτι και έψαχναν που είναι ο πατέρας μου, γιατί δεν πήγαινε στα έργα στο Τυμπάκι. Καθόμαστε αμίλητοι στην πεζούλα και στην ερώτηση, που μπαμπάς; σηκώναμε αρνητικά τους ώμους μας.

    Θυμάμαι όταν ο πατέρας μου έφερε στο σπίτι το Μανώλη το Ντισπυράκη μετά την διαφυγή του από τους Γερμανούς κάτω από το Άνω Μέρος και του έβγαλαν τα γερμανικά ρούχα που του φορούσαν και τα κόκκινα γερμανικά στιβάνια, έσκαψαν λάκκο στην αυλή του σπιτιού και τα έθαψαν, ντύνοντάς τον με πολιτικά.

    Άλλοτε είχαν ειδοποιήσει τον πατέρα μου να μην ξαναπλησιάσει τους Γερμανούς γιατί τον έχουν υποψιαστεί, ότι ως Πρόεδρος του Άι-Γιάννη Αμαρίου,τους κοροϊδεύει και συνεργάζεται με τους Άγγλους και τους αντάρτες.  Έτσι δεν έμπαινε στο χωριό και έμενε τη νύχτα στο αλώνι μας κάτω από το χωριό και του πηγαίναμε εκεί φαγητό.

        Θυμάμαι να έρχεται τις νύχτες ο πρωτοξάδελφος του πατέρα μου, παπά-Κυριάκος Κατσαντώνης, που ήταν στο αντάρτικο. Χτυπούσε το τζάμι στο μικρό βορεινό παραθυράκι, του ανοίγαμε, καθόταν στο τζάκι το χειμώνα, έτρωγε, έπινε και συνέχιζε. Συχνά είχε αμύγδαλα στις τσέπες του και έδινε σε μας τα μικρά.

       Άλλοτε, ενώ αλωνεύαμε ήλθε ο Ζωιδαντώνης και κουβέντιαζαν με τον πατέρα μου για την αντίσταση. Λέει στον πατέρα μου: «Συναδέλφι, (ο παπούς μου είχε βαπτίσει αδελφό του), δεν θέλω τίποτα άλλο παρά να πιάσω ένα Γερμανό να τον σκοτώσω  και να ….» σκληρά λόγια. Ο πατέρας μου του απαντά. Όχι μωρέ συναδέλφι ετσά. Σκότωσέ τον και μέχρι εκειά, όχι τέτοια πράματα.  

    Όταν έκαψαν το Άνω Μέρος, επειδή υπήρχε φόβος ότι θα κάψουν και το χωριό μας, θυμάμαι που οι καλογερήδες έφεραν τα υφαντά τους, τις πατανίες, το ρουχισμό και τα κατέβασαν σ΄ ένα ξεροπήγαδο που ήταν στην αυλή του σπιτιού μας.  

      Τότε ήλθαν και έμεναν δίπλα μας στη γιαγιά μου ο αδελφός της από το καμένο Άνω Μέρος, Κατσαντώνης  Κωστής (Βλαντάκης) και η οικογένειά του και παίζαμε με τα παιδιά του.

Σχολιασε

ΑΦΗΣΕ ΕΝΑ ΣΧΟΛΙΟ

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

Life

Ο Ορειβατικός Σύλλογος Μοιρών «κατέκτησε» τα Παξιμάδια

Δημοσιεύτηκε

στις

Του ορειβάτη Δανανάλη Μανόλη


Οι Νησίδες Παξιμάδια ξεφυτρώνουν από τη θάλασσα σαν δυο τεράστιοι πέτρινοι γίγαντες, ανοιχτά του Κόλπου της Μεσαράς και είναι ακατοίκητα. Χωρίζονται μεταξύ τους με ένα στενό δίαυλο θάλασσας, που ονομάζεται Μπο(υ)γάζι και το συνολικό τους μήκος φθάνει τα 3 χιλιόμετρα.

Είναι πολύ κοντά το ένα με το άλλο και εμφανίζονται από μακριά ως ένα ξαπλωμένο ελαφαντάκι στη θάλασσα. Η πρόσβαση στα παξιμάδια γίνεται με καΐκια από την Αγία Γαλήνη7,5 μίλα και από το λιμάνι του Κόκκινου Πύργου 9 μίλια.

Το πρώτο ανατολικό νησί Παξιμάδια 1 είναι μικρότερο, διαθέτει 4 μικρές παραλίες με χρωματιστά βότσαλα, πεντακάθαρα κρυστάλλινα νερά και η πιο δημοφιλής είναι η μεγαλύτερη νότια παραλία κατάλληλη για κολύμβηση.

Στην αρχαία Κρήτη τα νησιά ανήκαν στη Φαιστό και ονομάζονταν Διόνυσοι. Σύμφωνα με την παράδοση η Θεά Άρτεμις και η Βιτόμαρτις κυνηγούσαν στα Παξιμάδια, ενώ εδώ φυλακίστηκαν ο Δαίδαλος και ο Ίκαρος.

Ο Ορειβατικός Σύλλογος Μοιρών στις 23-6-2019 με αρχηγό το Μανώλη Σαββάκη επιβιβαστήκαμε στο καΐκι «ΚΑΠΕΤΑΝ ΜΑΝΩΛΗΣ». Ο καπετάνιος από το λιμάνι του Κόκκινου Πύργου έβαλε ρότα και αρμενίσαμε για τα νησιά Παξιμάδια και ύστερα από μίας ώρας φουσκοθαλασσιάς, πλευρίσαμε σε μια μικρή βραχώδη παραλία στα Παξιμάδια 1 από την ανατολική πλευρά.

Η ανάβαση ήταν πολύ απότομη κυρίως ανάμεσα σε σκίνους, αγκαραθιές και φρύγανα. Στην κορφή του νησιού (υψ200μ) φθάσαμε μετά από μιας ώρας κοπιώδους ανάβασης με τη συνοδεία αμέτρητων γλάρων, επίσης στο νησί ενδημούν αγριοκούνελα και ποντίκια. Και τα δύο νησιά είναι γλαρονήσια, στα οποία φωλιάζουν και αναπαράγωνται όλοι οι γλάροι της περιοχής. Την περίοδο αυτή υπήρχαν χιλιάδες γλαράκια, τα οποία έχουν γίνει λεία στα γεράκια και άλλα αρπακτικά πουλιά. Βρήκαμε στο διάβα μας αμέτρητα θύματα, αλλά αυτή είναι η ισορροπία της φύσης.

Η θέα από εκεί πάνω ήταν μοναδική και το αχόρταγο μάτι δεν προλάβαινε να σαρώνει τα νότια παράλια της Κρήτης, τον Ψηλορείτη, τον Κέντρο, τη Βουβάλα και το Σιδέρωτα.

Η κάθοδος κράτησε περίπου μισή ώρα και το πλεούμενο μας μετέφερε στη νότια δημοφιλή παραλία του νησιού, στην οποία είχαν πάει τα άτομα που δεν επιθυμούσαν την ανάβαση στην κορφή. Εκεί απολαύσαμε το μπάνιο μας στα γαλαζοπράσινα νερά, χαλαρώσαμε και το μεσημέρι γευτήκαμε τσιπούρες ψημένες στα κάρβουνα, σαλάτες και πολλά άλλα εδέσματα. Η περιποίηση ήταν άψογη πλούσια και ευχαριστούμε πολύ τον καπετάνιο Νικόλα Τζαγκαράκη και το προσωπικό του.

Το απομεσήμερο το καΐκι έβαλε πλώρη για τον Κόκκινο Πύργο από το δυτικό νησί Παξιμάδια 2, το οποίο είναι μεγαλύτερο, στενόμακρο με τη δική του άγρια φυσιογνωμία. Η μορφολογία του νησιού είναι πολύ άγρια με κατακόρυφους επιβλητικούς βράχους ύψους περίπου 70 μέτρων. Διαθέτει την παραλία το «Βαρκάκι», στην οποία αγκυροβολούν οι ψαράδες, όταν έχει φουσκοθαλασσιά. Αμφότερα τα νησιά έχουν πάρα πολλά είδη πετρωμάτων με διαφορετικούς χρωματισμούς.

Περνώντας το ακρωτήρι «Σακουλέβας» στη δυτική μεριά του νησιού η θάλασσα αγρίεψε με δυνατό βοριά και μεγάλα κύματα. Το καΐκι λικνίζονταν δεξιά και αριστερά και τα κύματα το κτυπούσαν αλύπητα, πολλές φορές μας έβρεχαν στο κατάστρωμα.

Ήταν μια φανταστική κρουαζιέρα κατά γενική ομολογία και όλοι μείναμε ευχαριστημένοι και ενθουσιασμένοι από την επίσκεψη μας στα Παξιμάδια, που τους δώσαμε ζωή για λίγες ώρες.

Από το κατάστρωμα αποχαιρετούσαμε τα νησιά, που όλο και απομακρύνονταν από εμάς.-

«Τώρα το πλοίο έχει σαλπάρει, Κι από τα μάτια σβήνει η στεριά.
Μες στα κατάρτια πετούνε οι γλάροι. Κι εγώ σου λέω έχε γεια». (Βασιλειάδης,
Περιστέρης, Μεϊμάρης).

ΣΥΝΕΧΙΣΕ ΤΟ ΔΙΑΒΑΣΜΑ

Life

Τι πρέπει να ξέρετε για να ξεχωρίζετε το καλό λάδι

Δημοσιεύτηκε

στις

Πολλοί από εσάς έχετε βρεθεί στη δυσάρεστη κατάσταση να αγοράσετε λάδι πληρώνοντάς το για φρέσκο εξαιρετικό παρθένο ελαιόλαδο … αλλά τελικά διαπιστώσατε ότι πήρατε «γουρούνι σε σακί»


Στη συνέχεια θα σας δώσουμε μερικές απλές οδηγίες-βήματα ώστε να είσαστε σε θέση να διακρίνετε την ποιότητα του λαδιού που αγοράζετε…
Βασική αρχή: «Το λάδι το καταλαβαίνουμε με τη μύτη και τη γλώσσα. Όχι με το…
λαιμό».
Έτσι έλεγαν οι παλιοί γεωργοί με την αλάνθαστη εμπειρία τους και δεν πρέπει να το ξεχνάμε, δηλ. με απλά λόγια στο λάδι που θα επιλέξουμε, αναζητούμε την καλή οσμή και γεύση και όχι τόσο αν είναι… καυτερό στο λαιμό μας.

1ο βήμα-Οσμή
Με ευλάβεια και αγάπη στο ευλογημένο προϊόν πλησιάζουμε τη μύτη μας, σχεδόν ακουμπάμε στο στόμιο του δοχείου με το λάδι και προσπαθούμε κυριολεκτικά, με μισόκλειστα ή κλειστά μάτια, να «ρουφήξουμε» με διαδοχικές δύο-τρείς εισπνοές, όλη τη μυρωδιά του. Αφήστε τη φαντασία σας να τρέξει και να σχηματίσει νοερές εικόνες. Αν το λάδι είναι φρέσκο, θα σας πλημμυρίσει με ζωντανά αρώματα ελιάς και φύσεως, σαν να βγήκε εκείνη τη στιγμή από το λιοτρίβι. Όσοι έχετε αυξημένη την αίσθηση της οσμής μπορεί τα αρώματα να σας θυμίσουν και φρούτα

Επισήμανση: Αν το άρωματα είναι ευχάριστο, η μύτη σας δεν θα χορταίνει να τα ρουφάει.
Αντιθέτως, αν σας έρχονται οσμές ενοχλητικές, που σας θυμίζουν μούχλα, χαλασμένο τυρί, πολυκαιρισμένο ή καμμένο λάδι ή χωματίλα τότε αρχίστε να είσαστε επιφυλακτικοί με το «λάδι» που πρόκειται να αγοράσετεδιότι δεν είναι ούτε εξαιρετικά παρθένο ούτε φρέσκο. Για να σας βοηθήσουμε, θυμηθείτε πώς μυρίζει το λάδι από το καντηλάκι όταν τελειώνει ή πώς μυρίζει το λάδι που έχετε ξεχάσει για περισσότερο από ένα χρόνο σε κάποιο τενεκέ ή φιάλη. Οι δυσάρεστες οσμές αποτελούν σημαντικό μειονέκτημα του λαδιού και τα προϊόντα με τέτοιες οσμές πρέπει να αποφεύγονται.

Επισήμανση: Πρακτικά, αν οι οσμές είναι δυσάρεστες, η μύτη σας θα «μπουκώσει», θα αρχίσετε να δυσκολεύεστε στην δεύτερη εισπνοή και θα σας «ζητάει» να απομακρυνθείτε από το λάδι, σύμφωνα με το gkourou.com.

2ο Βήμα-Γεύση
Βάζετε, σε ένα μικρό ποτήρι το ελαιόλαδο. Η μέθοδος που δοκιμάζουμε το λάδι με το δάκτυλο δεν είναι ικανή για ασφαλή συμπεράσματα. Φροντίζουμε το λάδι να μην είναι παγωμένο κατά τη δοκιμή. Για το λόγο αυτό «αγκαλιάζουμε» το ποτήρι με τις παλάμες μας για 1-2 λεπτά ώστε να αυξηθεί η θερμοκρασία του και να απελευθερωθούν περισσότερα στοιχεία του λαδιού.

Στη συνέχεια δοκιμάστε με μικρές γουλιές και με τη γλώσσα σας γεμίστε όλη τη στοματική σας κοιλότητα. Αρχίστε να νοιώθετε τις γεύσεις πρώτα στη γλώσσα και μετά στον ουρανίσκο σας για 2 δευτερόλεπτα το πολύ, πριν το καταπιείτε.

Στη γεύση σας πρέπει να κυριαρχεί η αίσθηση του παχύρευστου με συνεχή εναλλαγή της γλυκόπικρης γεύσεως. Όταν το λάδι είναι αγουρέλαιο, δηλ. από πράσινο καρπό, κυριαρχεί η πικρή-πικάντικη-πιπεράτη γεύση και είναι χαρακτηριστικό της «κορωνέϊκης» ποικιλίας. Αντιθέτως κυριαρχεί περισσότερο η γλυκιά γεύση όταν ο καρπός είναι ώριμος και μαύρος και συνήθως είναι χαρακτηριστικό της ποικιλίας «Μανάκι».

Επισήμανση1η: Η πικρή-πικάντικη-πιπεράτη γεύση του αγουρέλαιου είναι χαρακτηριστικό γνώρισμα των εξαιρετικών παρθένων ελαιολάδων και σε καμία περίπτωση, πάντως, δεν θεωρείται ελάττωμα. Αντιθέτως, πρέπει να γνωρίζετε ότι τα αγουρέλαια όχι μόνο είναι πιο ανθεκτικά αλλά περιέχουν περισσότερα πολύτιμα συστατικά καθώς και περισσότερες αντιοξειδωτικές ουσίες, οι οποίες ως γνωστών είναι αντικαρκινικές.

Επισήμανση 2η: Καθώς καταπίνετε το λάδι μπορεί να αισθανθείτε ένα ελαφρύ «κάψιμο» στο λαιμό μας. Αυτό δεν έχει καμμία σχέση με την ταγγίλα που θα σας αναφέρουμε πιο κάτω. Δεν πρέπει να σας ενοχλήσει καθόλου και ούτε να το λάβετε υπ” όψιν σας διότι όλα τα φρέσκα ελαιόλαδα (περισσότερο ή λιγότερο) θα σας αφήσουν για λίγο αυτή την αίσθηση.

Αντιθέτως, αν στη γεύση σας αισθάνεσθε δυσάρεστη «ταγγίλα» ή «τσούξιμο». Για ευκολία θυμηθείτε, τι γεύση έχει το λάδι που βγαίνει στο πιάτο από τηγανισμένες μπριζόλες αν τις φάτε την επομένη ημέρα, ή φέρτε στο νου σας, όταν φάτε κακής ποιότητος τυρόπιτα, μπουγάτσα κλπ.

Αν νοιώσετε στο στόμα σας δυνατή και αφόρητη πικρή γεύση, όπως όταν καταπίνετε ένα πικρό φάρμακο ή γκράπες (γρέϊπ-φρουτ) χωρίς ζάχαρη
Αν σας βγαίνει στη γλώσσα, στον ουρανίσκο ή στα χείλη αίσθηση από παλιόνερα, λυπαντικά, απορρυπαντικά
Τότε πρόκειται για ο,τιδήποτε άλλο εκτός από εξαιρετικό παρθένο ελαιόλαδο και καλό είναι να το αποφύγετε.

3ο Βήμα-Χρώμα
Ενώ το χρώμα δεν αποτελεί άμεσο κριτήριο της ποιότητος του ελαιολάδου εντούτοις από αυτό καταλαβαίνουμε αν το ελαιόλαδο είναι φρέσκιας σοδειάς.

Το χρώμα, είτε πρασινωπό είτε χρυσοκίτρινο, στα φρέσκα ελαιόλαδα είναι πολύ έντονο, ζωηρό και ζωντανό με μια ελαφρά διάθλαση όταν φωτίζεται, σαν μια απαλή θαμπάδα (όχι θολούρα).

Αντιθέτως, αν το λάδι έχει εκτεθεί σε μεγάλες θερμοκρασίες, ειδικά το καλοκαίρι, είτε έχει παλιώσει (δεν γίνεται όπως το παλιό κρασί), τότε «κόβει», δηλ. το χρώμα και η πυκνότητά του αδυνατίζουν. Το λάδι γίνεται τόσο διάφανο που βλέπεις μέσα από το μπουκάλι, σαν να σας δίνει την αίσθηση του χρωματισμένου νερού.

ΣΥΝΕΧΙΣΕ ΤΟ ΔΙΑΒΑΣΜΑ

Life

Ενθυμήματα από τον Κλήδονα παλιά

Δημοσιεύτηκε

στις

Στο β΄μέρος θα αναφέρουμε συμπληρωματικά κάποιες μαρτυρίες, για το πως γινόταν ο κλήδονας στη Φανερωμένη και στις Μοίρες


Όπως αναφέραμε και στο α΄μέρος περί Κλήδονα, διαφορές είχαμε ανά τόπο κυρίως σε κάποιες λεπτομέρειες διεξαγωγής του εθίμου, όπως διαφαίνονται και από κάποιες ζωντανές μαρτυρίες που αφορούν κάποια χωριά της Μεσαράς.

Πώς γινόταν ο Κλήδονας στην Φανερωμένη

Για την Φανερωμένη μας μίλησε η λαογράφος κα Αικατερίνη Νικολιδάκη, αναφέροντας μας τα παρακάτω:

Δεν υπήρχαν ιδιαίτερες συνήθεις για τον Κλήδονα της Φανερωμένης, απλά αποφασίζανε από πριν σε ποιο σπίτι ή μέρος ή σε ποια αυλή θα τον ανοίξουν. Έβαζαν ένα παιδί να τραβάει τα ριζικάρια κατά προτίμηση αγόρι που να έχει και τους δύο γονείς του. Όταν ήταν η ώρα του Κλήδονα, έβαζαν το παιδί τη μέση της αυλής, και όταν ήταν η ώρα να ανοιχτεί ο κλήδονας, έβαζε το παιδί το χέρι του μέσα, και τραβούσε όποιο ριζικάρι τύχαινε. Το ριζικάρι μπορούσε να είναι καρύδι, απίδι, μπουρνέλα, μούσμουλο, μικρό αγγουράκι κλπ.
Το παιδί έδινε το ριζικάρι στο άτομο που θα έλεγε τις μαντινάδες, και εκείνος διάβαζε τα αρχικά του ονόματος, για να δούνε σε ποιόν ανήκει. Στη συνέχεια έλεγαν την μαντινάδα ο λυράρης ή ο μαντιναδολόγος που είχε προ μελετηθεί, είτε αυτοσχεδίαζαν και επιτόπου μια μαντινάδα.
Μια Φανερωμιανή μαντινάδα του Κλήδονα έλεγε:
«Ανοίξετε τον Κλήδονα να βγει και το δικό μου, το μήλο μου το κόκκινο και το ζαρίφικό μου»

Ο Κλήδονας κάποτε στις Μοίρες

Για το τι κάνανε την παραμονή οι κοπελιές στις Μοίρες μας λέει η Μοιριανή κα Ανδριάνη Μαρκάκη όπως τα έζησε η ίδια.
-Το πρωί της παραμονής, οι κοπέλες γύρναγαν στις γειτονιές με μια στάμνα γεμάτη νερό, που είχαν πάρει από την πηγή. Οι ανύπαντρες καθώς γυρνούσαν, τους έριχναν μέσα οι ανύπαντρες κοπέλες διάφορα, όπως μπουρνέλες βερίκοκα, πενηνταράκια κλπ, με τα αρχικά του ονόματος ή άλλα σημάδια που ήξερε η κάθε μια ποιο είναι το δικό της.
Τη στάμνα το βράδυ την άφηναν έξω να τη δουν τα άστρα. Την επαύριο όπου γινόταν η συγκέντρωση, άνοιγαν τον κλήδονα. Στις Μοίρες, πρώτα έβγαζαν το ριζικάρι κάθε ενός, και μετά λέγανε ή μελετούσανε τη μαντινάδα που ταίριαζε ανάλογα την περίπτωση, ή έβγαζαν μια και επιτόπου!
Η κα Ανδριάνη από τις Μοίρες έζησε και εκείνη το έθιμο με τον καρφίχτη, όπως μας είχε αναφέρει στο α΄μέρος του άρθρου και η κα Αμαλία Φαραγκουλιτάκη από τη Γαλιά, και μας λέει:
-Φεύγοντας οι κοπέλες από τον Κλήδονα, πήγαιναν στο σπίτι μπροστά στον καθρέφτη. Εκεί γδυνόταν και δίπλα στο κορμί τους βλέπανε το πρόσωπο που θα’λά πάρουνε. Εγώ είδα ένα χαρκιά (σιδηρουργό) με τα σύνεργα του, και πράγματι με ζήτησε ένας Χαρκιάς!
Βέβαια την ημέρα του Κλήδονα, συνήθιζαν στις Μοίρες να παίζουν οι νέοι το παιγνίδι με το μπουκάλι, που ήταν συνηθισμένο τον Κλήδονα. Καθόταν όλοι κυκλικά, και κάποιος γύρναγε ένα γυάλινο μπουκάλι! Όποιον τότε έδειχνε ο λαιμός του μπουκαλιού, αυτόν έπρεπε να τον φιλήσει εκείνος ή εκείνη που ήταν η σειρά του! Οι κοπελιές βέβαια ντρεπόταν, και το παιγνίδι είχε άφθονο γέλιο!

Μπορεί σε κάποιους σήμερα να φαίνονται όλα αυτά ανούσια ή αστεία, αφού μιλάνε για παρθένες κλπ, αλλά θα πρέπει όμως να αναλογιστεί κάποιος πως κάποτε ήταν δύσκολα χρόνια, και ακόμα πιο δύσκολα όσον αφορούσε τις ερωτικές σχέσεις. Η παρθενία ήταν τότε ισχυρό όπλο στη προίκα της κάθε κοπέλας, αλλά και δώρο σύμβολο αιώνιας αγάπης πίστης και αφοσίωσης στον μέλλοντα σύζυγό της. Όμως ο Κλήδονας έδινε ευκαιρίες, και μόνον να βρεθεί ο νέος με τη νέα έστω και λίγα λεπτά της ημέρας, και με το να ανταλλάξουν για μια στιγμή το βλέμμα τους, έστω μια απλή χειρονομία να προκύψει, ένα χαμόγελο, ήταν ήδη αρκετά, γιατί θα έπεφτε έτσι το πρώτο λιθαράκι στο θεμέλιο μιας νέας σχέσης! Η πορεία πλέον των δυο νέων θα δημιουργούσε μια συνισταμένη, όπου έκλεινε κάθε μέρα σιγά – σιγά προς τα εκεί που ήθελαν αι οι δυο τους, μέχρι να τα καταφέρουν να στεφανωθούν!
Να γιατί εκείνα τα χρόνια λάτρευαν όλοι και όλες τον Κλήδονα!

Αναβίωση του Κλήδονα σήμερα

Παρόλα αυτά, ο λαός μας έχει και μια σχετική φράση που λέει:

«Αυτά να τα πεις στον Κλείδωνα»! Η φράση αυτή θέλει να πει, πως όλα αυτά που λέει ο συνομιλητής είναι ψέματα, και αφήνει να εννοηθεί, πως εκεί μονάχα, στο Κλείδωνα αν τα πει, ίσως και βγούνε αληθινά!
Όσο και αν πολλοί πιστεύουν πως ο Κλήδονας σαν έθιμο σε όλη τη χώρα γινόταν το ίδιο, ωστόσο η δική μου έρευνα δείχνει ότι, και σε κάθε περιοχή οι άνθρωποι αναβίωναν το έθιμο με όποιο τρόπο ήξεραν, ή μάθαιναν από τους παππούδες τους, διατηρούσαν τις βασικές αρχές του εθίμου.
Οι νεώτερες γενιές οι περισσότεροι δεν ξέρουν σχεδόν τίποτα περί Κλήδονα, αλλά δεν ενδιαφέρονται ιδιαίτερα και να μάθουν. Κάποιοι σύλλογοι της Αθήνας αλλά και της επαρχίας, και κάποιοι φοιτητές, κάποια χρόνια είχαν οργανώσει αναπαράσταση του Κλήδονα. Είχε γίνει το ίδιο και στη Γαλιά το ’94 έως το 98 με τον τότε Πολιτιστικό Σύλλογο Γαλιάς με επιτυχία!
Παροτρύνουμε σήμερα τις νεολαίες και τους διαφόρους μορφωτικούς συλλόγους, αλλά και τους Δήμους, κάθε χρόνο να οργανώνουν και πάλι τον παλιό Κλήδονα, έστω και εν είδη θεατρικού δρώμενου. Πρέπει να τον αναβιώσουν, ώστε και οι νεώτεροι να μάθουν περί τίνος πρόκειται, αλλά και να μην χαθούν τελείως τα τοπικά έθιμα μας, μια και ο Κλήδονας ήταν από τα πιο σπουδαία ελληνικά έθιμα.
Ας αναλογιστούμε μονάχα, πως μια και γίνεται Καλοκαίρι, θα μπορούσε αυτό να αξιοποιηθεί και να τραβήξει ακόμα και περισσότερο Τουρισμό!

Κείμενο: Γεώργιος Χουστουλάκης

Φωτογραφίες: Εύα Λεβεντάκη – Πολιτιστικός Σύλλογος Γαλιάς

(Ευχαριστούμε τον κ. Μύρωνα Μαραγκάκη, την κα Αμαλία Φαραγκουλιτάκη, την κα Κατερίνα Νικολιδάκη και την κα Ανδριάνη για τις πολύτιμες πληροφορίες του άρθρου)

ΣΥΝΕΧΙΣΕ ΤΟ ΔΙΑΒΑΣΜΑ

Facebook

Δημοφιλη