Οι επιστήμονες έχουν από καιρό υποστηρίξει ότι τα επεξεργασμένα τρόφιμα είναι εθιστικά και ότι αυτή είναι μία από τις πολλές και διαφορετικές αιτίες της παχυσαρκίας.
Με βάση αυτήν την υπόθεση, μία νέα έρευνα επιχείρησε να τα κατατάξει σε μία λίστα, με βάση τον βαθμό εθισμού που προκαλούν.
Πρόκειται για έρευνα των επιστημόνων του Πανεπιστημίου του Μίσιγκαν, Dr Ashley Gearhardt και Erica Shulte, και του Ερευνητικού Κέντρου για την Παχυσαρκία της Νέας Υόρκης, Nicole Avena, η οποία δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό PLOS ONE. Στόχος ήταν η παροχή πληροφοριών σχετικά με το ποιες τροφές είναι οι πιο επικίνδυνες να οδηγήσουν σε εθισμό στο φαγητό.
“Προτείνουμε ότι τα ιδιαίτερα επεξεργασμένα τρόφιμα μοιράζονται φαρμακοκινητικές ιδιότητες (π.χ. ταχύ ρυθμό απορρόφησης) με τα ναρκωτικά κατάχρησης, εξαιτίας της προσθήκης λίπους και/ή επεξεργασμένων υδατανθράκων και του γρήγορου ρυθμού με τον οποίο αυτοί απορροφώνται”, γράφουν οι συγγραφείς της σχετικής μελέτης.
Δύο πειράματα, παρόμοια αποτελέσματα
Συνολικά 504 άτομα συμμετείχαν στη μελέτη. Ειδικότερα, σε ένα πρώτο πείραμα, στον χώρο του Πανεπιστημίου, συμμετείχαν 120 φοιτητές, ενώ στα πλαίσια ενός δεύτερου πειράματος, οι ερευνητές έλαβαν απαντήσεις από 384 άτομα, μέσω διαδικτύου.
Στο πρώτο πείραμα, οι φοιτητές κλήθηκαν αρχικά να συμπληρώσουν την Κλίμακα Εθισμού του Yale (YFAS), η οποία προσδιορίζει τον βαθμό εξάρτησης των ανθρώπων από ουσίες. Έπειτα, είδαν φωτογραφίες 35 φαγητών σε ζευγάρια. Κάθε φορά, καλούνταν να απαντήσουν ποιο από τα δύο πίστευαν ότι ήταν πιθανότερο να τους προκαλέσει εθιστικές διατροφικές συμπεριφορές.
Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι τα φαγητά που ήταν πλούσια σε λίπος και είχαν μεγάλο γλυκαιμικό φορτίο ήταν εκείνα τα οποία οι φοιτητές θεωρούσαν πιθανότερο να είναι εθιστικά. Ειδικότερα, στην “κορυφή” βρέθηκε η σοκολάτα, ακολουθούμενη από το παγωτό και τις τηγανητές πατάτες.
Στο δεύτερο πείραμα, ζητήθηκε από τους συμμετέχοντες, αφού συμπλήρωσαν και αυτοί την YFAS, να αξιολογήσουν την εθιστικότητα των ίδιων 35 τροφών, σε μία κλίμακα από το 1 μέχρι το 7, με στόχο να εντοπιστεί ποιες ιδιότητες των τροφίμων οδηγούν τους ανθρώπους να τα συνδέσουν με συμπεριφορές εθισμού.
Η δεύτερη ομάδα τοποθέτησε την πίτσα στην κορυφή της λίστας με τις πιο εθιστικές τροφές, ως ξεκάθαρη “νικήτρια”, με μέσο σκορ 4,01. Στη δεύτερη θέση ισοψήφησαν η σοκολάτα και ταπατατάκια, με μέσο σκορ 3,73. Γενικότερα, οι 9 πρώτες τροφές ήταν υψηλά επεξεργασμένες και είχαν υψηλά επίπεδα λίπους ή/και ζάχαρης ή/και υδατανθράκων.
Οι αιτίες πίσω από τον εθισμό στο φαγητό
Με βάση τις απαντήσεις των συμμετεχόντων και στα δύο πειράματα, οι ερευνητές εξέτασαν ποιες ιδιότητες των τροφών, αλλά και ποια χαρακτηριστικά των ανθρώπων σχετίζονται με τον εθισμό στο φαγητό.
Όπως διαπιστώθηκε, όσον αφορά τις ιδιότητες των τροφών, ο βαθμός επεξεργασίας ενός φαγητού ήταν ο ισχυρότερος θετικός προγνωστικός δείκτης του κατά πόσον αυτό είναι πιθανό να χαρακτηρίζεται εθιστικό. Το λίπος και το γλυκαιμικό φορτίο ήταν παρομοίως σημαντικά θετικοί προγνωστικοί δείκτες, ιδιαίτερα όταν οι εξεταζόμενοι ήταν άτομα με υψηλό σκορ στην YFAS.
Όσον αφορά τα χαρακτηριστικά των ανθρώπων, οι άνδρες με υψηλό σκορ στην YFAS ήταν πιθανότερο να χαρακτηρίσουν εθιστικά και τα τρόφιμα που δεν ήταν επεξεργασμένα, ενώ γενικά, τα άτομα με υψηλό σκορ στην YFAS και υψηλό Δείκτη Μάζας Σώματος ήταν πιο πιθανό να αναφέρουν ως εθιστικά τα υψηλά επεξεργασμένα τρόφιμα.
Αξίζει να σημειωθεί ότι οι συγγραφείς της μελέτης περιγράφουν τον εθισμό στο φαγητό ως “έλλειψη ελέγχου της κατανάλωσης, συνεχιζόμενη χρήση παρά τις αρνητικές συνέπειες και αδυναμία να μειωθεί η κατανάλωση ακόμα και αν υπάρχει η σχετική επιθυμία”. Σημειώνουν δε, ότι η ικανότητα ορισμένων φαγητών να τον προκαλεί, είναι μία πιθανή αιτία της παχυσαρκίας.
Ακολουθήστε το Cretanmagazine στο Google News και στο Facebook
