Ανάλυση παλαιών Κρητικών φράσεων μέρος δεύτερο
Φραση 1)
“Αυτη τον εσκατοταισε”
Ειναι μια φραση που εχει τις ριζες της στο μεσαιωνα, τη λενε ακομα στα χωρια της Κρητης, και δηλωνει την αφοσιωση ενος νεου σε μια γυναικα σε βαθμο λατρειας, χωρις να του αξιζει συνηθως η γυναικα αυτη, κατα τη γνωμη παντα των αλλων.
Στο σκοταδισμο του μεσαιωνα, ανθουσαν ακομα πολλες σατανικες μεθοδοι για να πετυχουν κατι, με μαγια κλπ.
Ετσι υπηρχε και η ελπιδα οτι με τα μαγικα αυτα κολπα, η νεα που αγαπουσε ενα νεαρο, θα τον εφερνε κοντα της και να τον εχει πια για παντα!
Ομως, και η κοπελα που ειχε καταφερει να κεδρισει τον αγαπημενο της και να τον παντρευτει, ηθελε να τον κανει να της αφοσιωθει και στη συνεχεια με περισσοτερο παθος!
Υπηρχε τοτε στο Μεσαιωνα, η αντιλληψη οτι μια κοπελα μπορουσε να πετυχει τη λατρεια απο τον αγαπημενο της, φτανει να βρει τροπο να του βαλει στο ποτο η στο φαι του εστω και ελαχιστη ποσοτητα απο την περιοδο της!
Ετσι πιστευε η κοπελα, οτι το ”φιλτρο” αυτο θα πιασει, και ο αγαπητικος της θα της αφοσιωθει για παντα!
Στα μερη μας δεν εγινε ποτε αυτο, στα μεταγενεστερα χρονια, γιατι πλεον αυτα δεν τα πιστευει κανενας, εμεινε ομως η φραση…
Διαβάστε επίσης “Ανάλυση Κρητικών παλαιών φράσεων”
“Δε μπορει, αυτη τον εσκατοταισε”
Εχει επικρατησει η φραση αυτη, να λεγεται, ακομα και σημερα, κυριως, σε ζευγαρια που ο νεος ειναι ομορφος, ωραιος και καλος χαραχτηρας, ενω η γυναικα ασχημη και κακοψυχη.
Ο στοσο ομως, παρ ολα τα χλια της κοπελας, αυτος την αγαπαει τρελα.
Αυτο ο κοσμος που δεν μπορει πως να το εξηγησει. τι της βρισκει, λεει τη φραση αυτη, ενοωντας οτι κατα καποιο τροπο δεν εξηγειται αλλοιως απο του να του εχει κανει μαγια..
Φραση 2
“Το κρασι ουλα τα συστυλιώνει”
Πολυ παλια φραση που ειναι προεκταση του τετραστιχου…
Ουλα ‘ναι φαδια τση κοιλιας
και το ψωμι στιμονι,
μα το παντερμο το κρασι
ουλα τα συστυλιωνει!
Το ουσιαστικο στη Κρητη ειναι η <<συστυλωσα>>, που θα πει κορμοστασια.
Ετσι το κρασι που ”συστυλωνει”, κανει γερο σταθερο κορμι, κατ επεκταση ενα κρασι σε κραταει σε νταβραντιζει.
Σε στανιαρει θα λεγαμε σημερα.
Ακομα υπαρχει και η παλια φραση που λεει..
“Ειδε μια συστυλωσα και μου θελει και παντρυγια”
Την ελεγαν οταν ο νεαρος ηταν κακοτερενιος και δεν ειχε ισιο το κορμι.
Με γνωση αυτη τη φραση, του τετραστιχου, παντα το κρασι το εβαζαν σε ενα μπουκαλακι και το επερναν στο χωραφι να τους συνοδευσει στο φαγητο της εξοχης.
Πιο παλια το κρασι το ειχαν στο φλασκακι που ηταν η ξυλινο, η απο το φυτο τσουκια.
Διαβάστε επίσης “Ανάλυση Κρητικών παλαιών φράσεων”
Φραση 3
“Βαλε εσυ τη συρμαγια και εγω ουλα τα αλλα”
Σερμαγια η συρμαγια η σιρμαγια, λεξη παλια που ανθισε στη Τουρκοκρατουμενη Ελλαδα.
Sermaye (Τουρκ)= κεφαλαιο.
Εχουν επικρατησει πολλες φρασεις ..
“Παει και το εμπορευμα, παει και η συρμαγια”
“Μη τα χαλατε ουλα, μωρε κοπελια, να κρατειτε συρμαγια”
Τα παλια χρονια πολλοι ηλικιωμενοι, οταν ελεγαν στα παιδια τους τη φραση…
“Να κρατειτε συρμαγια”, ενοουσαν το αλετρι των ζευγαδων με τα βοδια και τα αλλογα.
Αυτα ηταν πραγματι ενα ειδος συρμαγιας, που θα μπορουσε να αναθερμανει και παλι την οικονομια του σπιτιου.
Αμα τα εχαναν κι αυτα, εχαναν ελπιδες να ξανακανουν προκοπη.
Διαβάστε επίσης “Ανάλυση Κρητικών παλαιών φράσεων”
Φραση 4
“Ισα με να σει ο αερας τη τριχα μας”
Η παλια αυτη Κρητικη φραση εχει πλεον χαθει και μονο οι παλιοι απλως τη θυμουνται χωρις να τη χρησιμοποιουν σχεδον πια καθολου.
Σε πιο ”ελληνοποιημενα” Ελληνικα θα λεγαμε…
”Εως να φυσα ο αερας και να σειει (κουνει) τα μαλλια μας.”
Η ενοια της φρασης δηλωνει απλα ”ωστο να ζουμε”’ δηλαδη μεχρι να ζουμε.
Τη θυμαμαι αυτη τη φραση γιατι μια μερα μου ειχε πει ο καλιτερος μου φιλος .
-Ωστε να σει ο αερας τη τριχα μας, τη φιλια μας δε θα τη χαλασουμε…
Κείμενο Γεώργιος Χουστουλάκης
Διαβάστε επίσης “Ανάλυση Κρητικών παλαιών φράσεων”
Ακολουθήστε το Cretanmagazine στο Google News και στο Facebook
