Connect with us

ΑΦΙΕΡΩΜΑΤΑ

H παραδοσιακή κουρούπα ξινομυζήθρας της Κρήτης

Δημοσιεύτηκε

στις

Θα κάνουμε σήμερα μια αναφορά, για τη ξινομυζήθρα της Κρήτης, βάσει τις μνήμες από τα χρόνια του ’60, αλλά και από σύγχρονες μαρτυρίες


Τον Αύγουστο, βοσκοί και αγρότες που είχανε πρόβατα, τα πήγαιναν στον κριγιό (κριάρι) για να τα βατέψει…καί αργότερα σε πέντε μήνες να τους γεννήσουν.

Εξ άλλου το λέει και ένα παλιό συμβουλευτικό τετράστιχο:

”Το ούτσι ούτσι τέσσερα
η καρκατούρα πέντε,
και το σκυλί με το γατί
σαρανταπέντε μέρες!”

Το ”ούτσι ούτσι” (γουρούνι), έχει τέσσερις μήνες χρόνος εγκυμοσύνης

Καρκατούρες (κατσίκες) λοιπόν καθώς και τα πρόβατα, έχουν 5 μήνες εγκυμοσύνης.

Κατά τις αρχές του Γενάρη, ερχόταν τα πρώτα αρνάκια!

Ο βοσκός δεν έπαιρνε αρχικά τότε το γάλα από τα πρόβατα, γιατί το άφηνε να το πίνουν τα νεογέννητα.

Από τις αποκριές και μετά, που είχε μεγαλώσει και το χορτάρι, η παραγωγή γάλακτος ήταν αρκετά μεγάλη, και τα αρνάκια ήδη σιγά σιγά, πριν να αρχίσουν να τρώνε και το πρώτο χορτάρι, πλέον σακάζονται (απογαλακτίζονται), η προορίζονται για σφαγή, η πάνε για το χασάπη το Πασχα.

Ο παραγωγός γάλακτος, έκανε τα τυριά του κάθε μέρα, έκανε μυζήθρες για να τρώει η οικογένεια.

Έφτιαχνε τα αθοτύρια του, αλλά πολλές φορές περίσσευε και μυζήθρα.

Οι μερακλήδες όμως της εποχής, τη μυζήθρα που περίσσευε, την αλάτιζαν, και την έβαζαν σε ένα πάνινο ειδικό σακούλι για να στραγγίζει, και το κρέμαγαν κάπου σε δροσερό μέρος.
Κάθε μέρα πρόσθεταν το περίσσευμα της μυζήθρας τους, και όταν γέμιζε το σακούλι και στράγγιζε καλά για μερικές μέρες, το κατέβαζαν.

Μέσα σε μια πήλινη κουρούπα, έβαζαν τη μυζήθρα που είχαν στο σακούλι και τη πίεζαν καλά, για να μην αφήνει κενά.

Φυσικά φρόντιζαν να είναι σωστά αλατισμένη.

Άμα γέμιζε η κουρούπα, έπαιρναν αμπελόφυλλα, τα λάδωναν και σκέπαζαν την κουρούπα, που πλέον ήταν γεμάτη μυζήθρα.

Από εδώ τώρα, αρχίζει η περίεργη διαδικασία, που και εγώ ο ίδιος τη θυμάμαι ακόμα από τον πατέρα μου, που την έφτιαχνε την δεκαετία του΄’60..

Ο πατέρας, είχε στην χωμάτινη αυλή κοντά στον τοίχο του σπιτιού, και δυο κρεβατίνες (κλιματαριές).

Στην πρώτη κρεβατίνα, λίγο πιο πέρα από μισό μέτρο, δίπλα στην πόρτα της κουζίνας, έσκαβε ένα λάκκο.

Στο πάτο του λάκκου, έβαζε μια πέτρα πλακωτή.

Η πέτρα αυτή φυσικά, ήταν καθαρή, αφού είχε πλυθεί καλά.

Πάνω στην πέτρα αυτή, τοποθετούσε ανάποδα την κουρούπα, γεμάτη με τη μυζήθρα.

Τα αμπελόφυλλα στον πάτο, ήταν εκείνα που ερχόταν σε επαφή με την πέτρα.

Σκέπαζε τότε με χώμα όλη την κουρούπα, μέχρι πάνω, να χωθεί τελείως.

Αυτή τη δουλειά, την έκαναν στα χωριά, περίπου το Μάρτη.

Όταν έπιαναν οι ζέστες, φρόντιζαν να καταβρέχουν το χώμα, όπου από κάτω είναι η κουρούπα.

Έκαναν ενίοτε και ένα μικρό λακκουδάκι στο χώμα, πάνω από τη κουρούπα, για να συγκρατεί το δροσερό νερό που έριχναν.

Εκεί λοιπόν η μυζήθρα, στράγγιζε αργά σε όλο αυτό το χρονικό διάστημα που ήταν θαμμένη.

Απ’ ότι λένε οι παλιοί, το διάστημα που θα μείνει στο χώμα η κουρούπα με τη μυζήθρα, είναι από 3 έως 6 μήνες, για να ωριμάσει καλά.

Επειδή έπεφτε και η Σαρακοστή της Παναγίας, συνήθως την άνοιγαν την ημέρα της Παναγίας.

Η μυζήθρα που θα έμπαινε πλέον στο τραπέζι της οικογένειας, είναι στραγγισμένη, σιτεμένη καλά, και γίνεται πια εύκολα τρίμματα ανάμεσα στα δάχτυλα, , αφού έχουν φύγει όλα τα υγρά από μέσα.

Αυτή τη μυζήθρα την έλεγαν και ξινομυζήθρα, αφού κατά την ωρίμανση, πλέον έπαιρνε μια γλυκόξινη γεύση.

Φυσικά η μυζήθρα της κουρούπας, ήταν πεντανόστιμη!

Ιδανική για κολατσιό, για πιταράκια, για σαρικόπιτες, μυζηθρόπιτες κλπ.

Η γιαγιά της μητέρας μου, που είχε το σπίτι της σε ένα μικρό χωριό το Μονόχωρο. έκανε και εκείνη κάθε χρόνο μυζήθρα κουρούπας.

Το πέτρινο κουζινοδωμάτιο της γιαγιάς της μητέρας, είχε χώμα κάτω, απλά πασάλειβαν το πάτωμα με αυτό το κλασσικό μείγμα, που έφτιαχναν με λάσπη αναμεμειγμένη με βουτσά αγελάδας και άχυρο.

Οι τοίχοι ήταν πασαλειμμένοι (σοβαντισμένοι) με μαλαγμένο καλά ειδικό χώμα.

Σε μια γωνιά λοιπόν της κουζίνας η γιαγιά της, έβαζε τη κουρούπα στον κάντουνα (γωνιά), απέναντι και λίγο μακριά από τη παραστιά (τζάκι), για να μην θερμαίνεται.

Τη κουρούπα της, κι εκείνη, την τοποθετούσε επάνω σε μια πέτρινη πλάκα ανάποδα, με όλα τα σχετικά που προαναφέραμε, αμπελόφυλλα κλπ.

Έφτιαχνε μετά λάσπη και λάσπωνε τη κουρούπα από γύρω γύρω καλά καλά, να μη φαίνεται καθόλου.

Στο τέλος έβαζε λάσπη και από πάνω, όπου και έκανε όμως ένα λακκουδάκι.

Έτσι έμενε η κουρούπα για τρεις μήνες, χωμένη στη λάσπη, που κάποτε ξεραινόταν.

Όμως για να κρατάει και εκείνη δροσερή την κουρούπα, ταχτικά έριχνε κρύο νερό στο λακκουδάκι, να τη κρατάει δροσερή!

Το παν πάντως, είναι, να μην μπουν ξένα σώματα, η μύκητες στην μυζήθρα και χαλάσει.

Για αυτό, θέλει προσοχή στη τοποθέτηση, και να μην μπαίνει μέσα το νερό που ρίχνουμε, γιατί διαφορετικά θα έχουμε απώλεια τη χαλασμένη μυζήθρα που θα πετάξουμε.

Αυτή ήταν λοιπόν μια παραδοσιακή μέθοδος των παλιών μερακλήδων του είδους, που στην πορεία χάθηκε, μετά τη βιομηχανία φέτας, που κατέκλυσε την αγορά.

Η μυζήθρα όμως εκείνη, δεν ήταν φέτα σαν του εμπορίου, ήταν απλά μια νόστιμη γλυκόξινη μυζήθρα.

Κείμενο – φωτογραφία: Γεώργιος Χουστουλάκης

Σχολιασε

ΑΦΗΣΕ ΕΝΑ ΣΧΟΛΙΟ

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

ΑΦΙΕΡΩΜΑΤΑ

Από τον Τσούτσουρα μέχρι και την Τρυπητή κρύβεται όλη η μαγεία

Δημοσιεύτηκε

στις

Το παραλιακό τμήμα των Κεντρικών Αστερουσίων από τον Τσούτσουρα μέχρι και την Τρυπητή στο νότιο Ηράκλειο κρύβει το συγκλονιστικότερο τοπίο ολόκληρης της Κρήτης και ταυτόχρονα και το πιο ενδιαφέρον γεωλογικά


Παρότι δεν προβάλλεται από καμιά εμπορική ιστοσελίδα ή άλλη πηγή αποτελεί ότι πιο ενδιαφέρον έχει να επιδείξει η Κρήτη μαζί με την ορεινή έρημο των Σφακίων.

Το τμήμα αυτό της Κρήτης πέρα από λίγες εξαιρέσεις αποτελεί ακόμα και σήμερα ένα άγνωστο παράδεισο που κρατά τα μυστικά του επτασφράγιστα στους πολλούς. Άγρια γκρεμνά που κρύβουν αμέτρητα σπήλαια και βραχοσκεπές με πλαγιές που τις κόβουν απότομα και βαθιά τεχνικά φαράγγια τα οποία είναι όλα απροσπέλαστα χωρίς σχοινιά και εξοπλισμό. Το γεωλογικό ενδιαφέρον της περιοχής είναι δύσκολο να αποτυπωθεί με λέξεις και είναι κάτι που αν κάποιος δεν το ψηλαφίσει από κοντά αδυνατεί να το καταλάβει.

Στο σημείο που τα απότομα γκρεμνά συναντούν το νερό της θάλασσας ένας άλλος κόσμος προβάλλει και το τοπίο αλλάζει. Παντού δημιουργούνται μικρές ή μεγάλες παραλίες που καμιά δεν μοιάζει σε τίποτα με τις άλλες.

Στο κομμάτι αυτό της Κρήτης σχηματίζονται πάνω από 20 παραλίες που παραμένουν άγνωστες ενώ στην πραγματικότητα είναι οι καλύτερες που διαθέτει το νησί. Μακριά από τα τουριστικά ανεπτυγμένα βόρεια παράλια και τους κορεσμένους με πίσσες και τουρίστες Μπάλους και Λαφονήσια, η αληθινή φύση της Κρήτης κρατά εκεί ανόθευτη την ψυχή της.

Εκτός όμως από τις απίστευτες παραλίες με τα μοναδικά κρυστάλλινα νερά υπάρχει μια σειρά από πάμπολλα θαλάσσια σπήλαια μέσα στα οποία μπορεί κάποιος να βουτήξει και να εξερευνήσει ένα διαφορετικό υπόγειο κόσμο μοναδικής ομορφιάς.

Σε κανένα της σημείο η Κρήτη δεν δημιουργεί τόσες πολλές και μεγάλες θαλασσοσπηλιές. Ακόμα και σήμερα δεν έχει γίνει πλήρη καταγραφή και χαρτογράφηση του πλούτου της περιοχής με αποτέλεσμα ακόμα και στις μέρες μας να ανακαλύπτουμε καινούρια άγνωστα θαλάσσια σπήλαια στην περιοχή.

Ένα από τα πολύ όμορφα σπήλαια που χαρακτηρίζουν αυτή την περιοχή είναι το σπήλαιο κοντά στην έξοδο του άγριου φαραγγιού του Σφακιά. Το ενάλιο σπήλαιο του Σφακιά δεν είναι απλά ένα θαλάσσιο σπήλαιο αλλά ένα σύστημα από τρύπες και αίθουσες μοναδικής ομορφιάς.

Έχει 6-7 διαφορετικές εισόδους τόσες όσες κανένα άλλο θαλασσόσπηλιο στην Κρήτη. Από κάθε είσοδο μπορεί κάποιος να μπει και σε άλλη περιοχή και αίθουσα του σπηλαίου πάντα κολυμπώντας ενώ λίγα μέτρα πιο μέσα στο εσωτερικό του σπηλαίου όλοι οι διάδρομοι ενώνονται κι έτσι δεν μιλάμε για πολλά σπήλαια αλλά για ένα.

Το μπάνιο στο εσωτερικό του σπηλαίου αποτελεί πραγματική εμπειρία αφού οι γεωλογικοί σχηματισμοί και τα χρώματα του είναι μοναδικά. Οι οξειδώσεις και η έλλειψη φωτός στο εσωτερικό του έχουν δώσει στα πετρώματα πολλά και ιδιαίτερα χρώματα αποτέλεσμα εκατομμυρίων χρόνων. Δεν αποτελεί υπερβολή να πούμε ότι μέσα στο σπήλαιο συναντάμε όλες τις αποχρώσεις που υπάρχουν στην φύση.

www.cretanbeaches.com

ΣΥΝΕΧΙΣΕ ΤΟ ΔΙΑΒΑΣΜΑ

ΑΦΙΕΡΩΜΑΤΑ

Όλες οι παραλίες γυμνιστών της Κρήτης

Δημοσιεύτηκε

στις

Τα τελευταία χρόνια, η Κρήτη έχει εξελιχθεί σε έναν από τους δημοφιλέστερους προορισμούς για γυμνιστές διεθνώς


Επισήμως, ο γυμνισμός στην Ελλάδα επιτρέπεται μονάχα σε ελάχιστες παραλίες. Ωστόσο, οι απομονωμένοι κόλποι προσφέρουν μιας πρώτης τάξης καταφύγιο στους λάτρεις του είδους.

Περισσότεροι από 140 ερημικοί «παράδεισοι», κυρίως στη νότια πλευρά του νησιού, είναι έτοιμοι να υποδεχτούν τους…  τολμηρούς λουόμενους από κάθε γωνιά του πλανήτη.

Οι πιο γνωστές παραλίες για γυμνιστές είναι οι εξής:

Αγία Γαλήνη (το ανατολικό κομμάτι) – Ρέθυμνο

agia-galini

Αγία Ρουμέλη (τα απομονωμένα άκρα της) – Χανιά

agia-roymeli

Ακουμιανή Γυαλιά – Ρέθυμνο

akoumiani-gyala

Αμμουδάκι (Μικρό Αμμούδι, Πλακιάς) – Ρέθυμνο

ammoudi

Βριτομάρτις – Χανιά

vritomartys

Γαύδος (όλες οι απόμερες παραλίες) – Χανιά

gavdos2

Γλυκά Νερά – Χανιά

glyka-nera

Δαμόνι (Πρέβελη) – Ρέθυμνο

damoni

Δυσκός – Ηράκλειο

diskos

Κεδρόδασος (Ελαφονήσι) – Χανιά

kedrodasos

Κόκκινη Άμμος (Μάταλα) – Ηράκλειο

kokkini-ammos

Κομμός – Ηράκλειο

kommos

Λέντα – Ηράκλειο

lentas

Λίγρες – Ρέθυμνο

ligres

Ορθή Άμμος (το ανατολικό τμήμα) – Χανιά

orthi-ammos

Παχειά Άμμος (το ανατολικό μέρος της Παλαιόχωρας) – Χανιά

pahia-ammos

Πλακιάς (το ανατολικό μέρος) – Ρέθυμνο

plakias

Σούγια (το ανατολικό μέρος) – Χανιά

sougia

Φυλακή – Χανιά

fylaki

Χερσόνησος (η παραλία των γυμνιστών) – Ηράκλειο

hersonisos1

Χρυσή (η νότια παραλία) – Λασίθι

hrysi

Να σημειωθεί ότι στις περισσότερες μη αδειοδοτημένες παραλίες, ο γυμνισμός ενδέχεται να απαγορεύεται τα σαββατοκύριακα, ιδιαίτερα κατά τους μήνες Ιούλιο και τον Αύγουστο.

ΣΥΝΕΧΙΣΕ ΤΟ ΔΙΑΒΑΣΜΑ

ΑΦΙΕΡΩΜΑΤΑ

Αυτό είναι το Ελαφονήσι!!!

Δημοσιεύτηκε

στις

Το Ελαφονήσι ή Ελαφόνησος, είναι ενας μαγευτικός παράδεισος για πολλούς περιηγητές!


Ευρίσκεται στο νοτιοδυτικότερο άκρο του νομού Χανίων της Κρήτης και είναι κάτι μεταξύ νησιού και χερσονήσου, διότι, για να πάει κάποιος εκεί, θα χρειαστεί να περπατήσει μέσα στο νερό!

Τόπος είναι ιδανικός και για το ιδιαίτερο φυσικό του κάλους, και για αυτό το λόγο, όλη η περιοχή είναι προστατευόμενη από το Natura, αλλά και τα σημεία που φύονται τα σπάνια είδη είναι περιφραγμένα.

Η φύση εδώ έχει δώσει απλόχερα σπάνιες ομορφιές, που μοιάζει με θαύμα!

Όλοι αυτοί οι λόγοι είναι αιτία που έχει γίνει τόσο δημοφιλής προορισμός στον νομό Χανίων της Κρήτης, και όχι μόνον!

Λευκή Άμμος – Τυρκουάζ Νερά!

Αυτό κυρίως που χαρακτηρίζει το Ελαφονήσι, και το κάνει μέρος εξωτικό, είναι οι μικρές νησίδες με την πολύ ψιλή λευκή αμμουδιά που ροζίζει σε αρκετά σημεία, η λιμνοθάλασσα που σχηματίζεται και τα τυρκουάζ αβαθή νερά.

Όλη η περιοχή αποτελεί μια απέραντη καλοκαιρινή παιδική χαρά για μικρούς και μεγάλους!

Ακόμα και καθημερινή να πάει κάποιος, το πρώτο πράγμα που θα τον κυριεύσει είναι το δέος, από τους χιλιάδες επισκέπτες, την τεράστια έκταση της παραλίας, και το γεγονός πως 90% είναι όλοι ξένοι από όλο το κόσμο, και σπάνια να συναντήσεις Έλληνα!

Αυτό σημαίνει πως το μέρος έχει διαφημιστεί ο ένας με τον άλλο μέσω ίντερνετ, και οι ξένοι γνωρίζουν τελικά τις όμορφες παραλίες της Κρήτης μας, καλύτερα από εμάς τους Κρητικούς!

Φτάνει να πω μόνο, πως στο μέρος εδώ φυτρώνουν τέσσερα με πέντε είδη κρινάκια της άμμου! Και όχι μόνο! Εγώ τουλάχιστον είδα άφθονα φυτά αντωνανίδας, σπάνιο βότανο, που κάποτε στη κατοχή οι Γερμανοί φόρτωναν καραβιές παράνομα φορτία για τη Γερμανία!

Το μέρος έχει πολλές καντίνες διάσπαρτες, τουλάχιστον δέκα, σωστά εξοπλισμένες. Υπάρχουν ξαπλώστρες αρκετές με τρία ευρώ τη μία, που μπορεί να είναι όλες πιασμένες, αλλά δεν είναι δύσκολο με λίγη υπομονή να βρεθούν και για σένα!

Αισθάνεσαι όμορφα στο Ελαφονήσι, και για να το απολαύσεις θα πρέπει να πάς νωρίς και να καθίσεις όλη την ημέρα! Η καθαρότητα και διαύγεια του νερού κάτω από τη λευκή άμμο, το κάνει κρυστάλλινο και απόλυτα διάφανο που δεν πιστεύεις πως είναι θαλασσινό! Η άμμος λευκή και τόσο ψιλή που μοιάζει με μαλακό πουπουλένιο στρώμα! Όλο το μέρος μοιάζει να αποτελείται από θίνες σκόνης αμμου.

Με λίγα λόγια δεν περιγράφεται το τοπίο με λόγια, ούτε με τη δικιά μου περιγραφή, αλλά ούτε και φωτογραφική μηχανή! Αν είχα εγώ μηχανή 4Κ και είχα τραβήξει βίντεο, και εσείς τηλεόραση 4Κ υπέρ υψηλής ανάλυσης, τότε θα βλέπατε τι θέλω να πω!

Κείμενο – φωτογραφίες: Γεώργιος Χουστουλάκης

ΣΥΝΕΧΙΣΕ ΤΟ ΔΙΑΒΑΣΜΑ

Facebook

Δημοφιλη