Connect with us

ΙΣΤΟΡΙΑ

Μια χειρουργική επέμβαση του 1941 στη Μεσαρά!

Δημοσιεύτηκε

στις

Ίσως θα ήταν καλό, να γνωρίζει ο κόσμος σήμερα τι θα τραβούσε αν ζούσε 80 χρόνια πρίν και να δει με τα ίδια του τα μάτια, το πώς περίπου γινόταν μια συνηθισμένη ιατρική επέμβαση εκείνα τα σκληρά και δύσκολα για επιβίωση χρόνια!


Το άρθρο αυτό είναι αφιερωμένο για σε εκείνους που φοβούνται να πάνε στον οδοντίατρό τους, για ένα απλό σφραγισματάκι, πόσο μάλλον δε, να τον επισκεφθούν για να τους αφαιρέσει ένα δόντι! Τώρα μάλιστα που υπάρχει η πρόοδος της ιατρικής επιστήμης, και μάλιστα γίνεται και τοπική αναισθησία! Σήμερα, που υπάρχουν στην υπηρεσία του ασθενή όλα τα σύγχρονα μέσα, που είναι σε θέση να προστατέψουν την υγεία τουν μάλιστα με το λιγότερο δυνατόν πόνο.

Μια φήμη που κυκλοφορούσε στη κατοχή

Αμέσως μετά τη κατάληψη της Κρήτης από τους Γερμανούς, βγήκε μια φήμη, πως οι Γερμανοί διαθέτουν ειδικό σύστημα ραντάρ από αεροπλάνο, που είναι σε θέση να εντοπίσει όπλα και πυρομαχικά, σε οποιοδήποτε σημείο και αν είναι κρυμμένα, σε σπίτια κλπ!

Αυτό το άκουσε και η μάνα του νεαρού Μύρο από τη Γαλιά, και πήγε σε μια θυρίδα του σπιτιού τους, και έκρυψε ένα όπλο του μακαρίτη του άνδρα της, και μπροστά μάλιστα έβαλε και μια πέτρα για να μη φαίνεται!

Μετά τη φήμη αυτή, για καλό και για κακό, η γυναίκα πήγε και πήρε από τη θυρίδα το όπλο, και κάπου το πέταξε ή το έκρυψε. Πάντως δια παντός το εξαφάνισε, και ουδέποτε μαρτύρησε τι το έκανε, μέχρι και που πέθανε!

Όμως εκεί στη θυρίδα, είχαν μείνει οι δύο σφαίρες του όπλου αχρησιμοποίητες με τους κάλυκες τους…

Όταν ένα παιδί παίζει με τις σφαίρες

Τις δύο αυτές σφαίρες, τις πήρε ο μικρός Μύρος, τις έβαλε στη τσέπη του, και πήγε στη ρεματιά της Κουτσουνάρας, που υπήρχε ποτάμι με πηγή, και εκεί με ένα τσεκουράκι, άρχισε να κοπανάει τη μία, για να αφαιρέσει το μπαρούτι που περιείχε μέσα ο κάλυκας.

Το μπαρούτι το ήθελε για να το χρησιμοποιήσει για να κατασκευάσει σκλαπατζίκια (αυτοσχέδια βαρελότα)!

Κάποια στιγμή όμως, εκεί που κοπάναγε τη σφαίρα, μια σφυριά χτυπάει κατά λάθος και το καψούλι, και φυσικό και επόμενο, η σφαίρα σκάει και εκρήγνυται!

Η μύτη της σφαίρας, η βολίδα δηλαδή πήγε αλλού, εν τούτοις το καψούλι (πυροκροτητής), αν και πολύ μικρό, καρφώθηκε στο μάγουλο του παιδιού.

Έτρεξε λίγο αίμα, αλλά πήγε στο καβούσι (πηγή) και ξεπλύθηκε καλά, και καθάρισε το αίμα, να μην το δε η μάνα του και του τα ψάλλει! Μάλλον το παιδί δε κατάλαβε ακριβώς τι είχε γίνει…

Έτσι τελικά το μόνο που φαινόταν, ήταν ίσα μια ελάχιστη γρατζουνιά!

Πάει στο σπίτι, τον βλέπει η μάνα του, η οποία φυσικά πρόσεξε τη μικρή αυτή γρατζουνιά, και τον ρωτάει:

-«Ηντά ‘χει το μάγουλό σου»?

-«Πράμα, ένα ξύλο μου κάρφωσε!», απαντά !

Αυτό ήταν, καμία, νύξη πλέον, κανείς δεν του ξανάπε τίποτα, μέχρι που ξεχάστηκε το θέμα για κάμποσες μέρες…

Και ύστερα ήρθε η μόλυνση

Κάποια στιγμή μετά από λίγες μέρες, άρχισε να πρήζεται το μάγουλο του Μυρωνιού, και η μόλυνση είχε ξεκινήσει.

Το πρήξιμο μέρα με τη μέρα μεγάλωνε, πρήστηκε η μασέλα, πρήστηκαν τα μάγουλα, πρήστηκε γενικά όλο το πρόσωπο, και δεν μπορούσε το παιδί ούτε να φάει!

Στη συνέχεια πρήστηκε και όλο το κεφάλι, σε σημείο σχεδόν να μην αναγνωρίζεται, και τέλος έκλεισαν και τα μάτια από το πρήξιμο. Δεν μπορούσε να ανοίξει καν το στόμα του, και τέλος με δυσκολία γινόταν ακόμα και αυτή η αναπνοή!

Το επόμενο στάδιο θα ήταν σίγουρα, θάνατος από μόλυνση!

Επίσκεψη στον πραχτικό Βαγγέλη Μπαμπιονίτη στους Κισσούς

Την επομένη δίχως άλλο, με προτροπή της μάνας του, πήρε το παιδί ο μεγάλος του αδερφός ο Γιώργης, και πήγαν με το γαϊδούρι τους στους Κισσούς, και εκεί επισκέφτηκαν το σπίτι του πραχτικού «γιατρού» Βαγγέλη Μπαμπιονίτη, ο οποίος εκτός από την εμπειρία του σε πολλά ιατρικά θέματα, δεν διέθετε κανένα πτυχίο, ή σχετική άδεια.

Η «διατριβή» του «γιατρού»

Λέγανε τότε κάποιοι, πως έμαθε τη δουλειά του, γιατί έτυχε λέει να διαβάσει «το βιβλίο του αρχαίου Σωκράτη»!

Προφανώς εννοούσαν του αρχαίου Ιπποκράτη, γιατί ο φιλόσοφος Σωκράτης δεν ασχολήθηκε με τέτοια, αλλά δεν ήξεραν απλά να το προφέρουν σωστά!

Μπορεί όμως και να του έδειξαν πράγματι τη δουλειά, και κάποιοι άνθρωποι που ήξεραν.

Ο Μπαμπιονίτης τέλος πάντων βλέπει το παιδί.

-Κάτσε στη καρέκλα, του λέει.

Άρχισε να ψηλαφεί το κεφάλι του παιδιού προσεχτικά με τα δάχτυλα, και κάπου στο μάγουλο, ένοιωσε το δέρμα να’ ναι πιο μαλακό, και κατάλαβε πως σε εκείνο το σημείο υπήρχε σίγουρα το πρόβλημα!

Τα «χειρουργικά εργαλεία» του «γιατρού»

Για τη συνέχεια ο «γιατρός», πιάνει ένα μαχαίρι μυτερό, το βάζει στη φωτιά να κάψει καλά, και στη συνέχεια το βουτά αμέσως στη ρακή!

Αφού το καυτηρίασε, στη συνέχεια το καρφώνει στο μαλακό σημείο στο μάγουλο, και καρφώνοντας το απέξω, το μαχαίρι φτάνει μέχρι το κόκαλο της μασέλας!

Εντοπίζει το σημείο που ήταν το καψούλι, και το αφαιρεί με το μαχαίρι αυτό.

Για τη συνέχεια πιάνει δύο κουτάλια, και τα βάζει στο στόμα, με τη στενή πλευρά προς τα μέσα, ένα στη μια μασέλα και ένα στην άλλη.

Σκοπός του ήταν τα κουτάλια αυτά, να τα κάνει μοχλούς και να καταφέρει να ανοίξει έτσι τις δύο ακίνητες μασέλες, γιατί ήταν τόσο πρησμένο το στόμα που δεν άνοιγαν με άλλο τρόπο!

Αφού κατάφερε και άνοιξε επιτέλους το στόμα με τα κουτάλια – μοχλούς, πήγε και έκοψε και ένα κομμάτι ξύλο περίπου πέντε εκατοστά, μάλλον από στελιάρι τσεκουριού, και το έχωσε στο στόμα του παιδιού. Τα κουτάλια κρατούσα κάποια κόντρα, κάτι σαν υπομόχλιο δηλαδή, αφού σε θέση που να πιέζουν τη πάνω με τη κάτω μασέλα, και κρατάνε έτσι ανοιχτό το στόμα, αφήνοντας όμως παράλληλα και κάποιο σημείο στο πλάι, για να επεμβαίνει με το πυρωμένο του σίδερο!

Συνεχίζοντας την «επέμβασή» του ο «γιατρός», και πιάνει ένα άλλο σίδερο 5 με 6 χιλιοστών μυτερό, αλλά στην άκρη η μύτη 2 εκατοστών έκανε ορθή γωνία.

Το γαμψό και μυτερό αυτό σίδερο που η μύτη του έκανε γωνία, το έβαλε κι αυτό στα κάρβουνα του τζακιού, μέχρι να πυρώσει και να κοκκινίσει και εκείνο καλά!

Η ώρα του «αναισθητικού»

Και τώρα ήρθε η ώρα, του «αναισθητικού» της εποχής.

Εκτός του Γιώργη του αδερφού του, στο «ιατρείο» ( κουζίνα με παρασθιά), ήταν και ένας συγχωριανός του «γιατρού», ο Αλέξανδρος.

Εδώ ο «γιατρός» μια και δεν υπήρχε ακόμα αναισθητικό, δίνει εντολές στους «βοηθούς» του, τον Γιώργη και τον Αλέξανδρο:

-Γιώργη, κάτσε συ στα πόδια του παιδιού, και αγκάλιασε το κρατώντας σφιχτά τα χέρια του κολλημένα στο πλάι του .

Εσύ Αλέξανδρε πχιάσε τονε από τα πόδια, και να μου τονε κρατάς σφιχτά, και φροντίσετε και οι διό σας να μη κουνιέται καθόλου! Άντε κοπέλια, να κάμω και εγω με την ησυχία μου τη δουλειά μου!

Το πυρωμένο αυτό σίδερο, το πήρε και το ακουμπούσε στα σημεία την μόλυνσης, και πάνω στο σάπιο κρέας εσωτερικά και εξωτερικά, το οποίο φυσικά τσιτσίριζε και κάπνιζε! Όσο ψηνόταν η καμένη σάρκα, η μυρωδιά της έφτανε σε όλη τη γειτονιά!

Από τις αντιδράσεις του παιδιού, και ανάλογα το πόνο δηλαδή που ένοιωθε, καταλάβαινε ο «γιατρός» αν καυτηρίαζε σάπιο ή γερό κρέας!

Έτσι σταμάταγε όταν έβλεπε και κλοτσούσε και σπαρταρούσε από το πόνο το παιδί, μη αντέχοντας τον πόνο.

Στο σάπιο κρέας βέβαια, το παιδί δεν καταλάβαινε πολύ πόνο, αλλά στο γερό τον ένοιωθε αβάσταχτο!

Ωστόσο έτσι όπως το βαστούσαν χειροπόδαρα, καθώς τον τραβολογούσαν από δω και από κει, από όλο αυτό το στραπάτσο, δεν είχε περιθώρια να τον πολυκαταλαβαίνει τόσο καλά το πόνο αυτό!

Έτσι ο «γιατρός» μετά από κάμποση ώρα, κατάφερε επιτέλους και έκαψε όλο το σάπιο κρέας του Μυρωνιού!

Μόλις τέλειωσε ο Μπαμπιονίτης με τα πυρωμένα σίδερα, έβγαλε τα κουτάλια και το ξύλο από το στόμα του παιδιού, και του έφερε στη συνέχεια ένα ποτήρι ρακή να ξεπλύνει καλά το στόμα του.

Οδηγίες μετά την επέμβαση

Στο Γιώργη τον αδερφό του, έδωσε τις απαραίτητες οδηγίες να τις μεταφέρει στη μάνα τους:

-Να πεις τση μάνας σου, να του κάνει ταχτικά κομπρέσες στα μάγουλα με πιλάφι στο ζεστό γάλα.

Α δεν έχει πιλάφι, μπορεί, πέ τση, να κοπανίσει και στάρι και να το κάνει χόντρο (τραχανά), να προσθέσει και ζεστό γάλα. Να τα βάλει ετανά ούλα τα πλαϊσερά σε ένα πετσετάκι, και να του τυλίξει τα μάγουλα για μερικές μέρες, μέχρι να ιδει να ξεπρήζουνται.

Άμα συνέλθει κάπως το κοπέλι, να τση πεις να βράσει στο τσικάλι κρασί δεντρολίβανο και κυπαρισόμηλα. Να του δίνει με κειονά το τσάι, να ξεπλύνει τη μπούκα του (στόμα) τρείς τέσσερις φορές τη μέρα.

Και πρόσεξε, να μη του δίδετε στερεά τροφή στην αρχή, οξο μόνο μαλακιά, δηλαδή γάλα και ψωμί μέσα μαλακωμένο, ρυζόγαλο, χόντρο, χυλό, τέθοια.

Άμα ξεπρηστεί τελείως, ετότεσας να του δίδετε και στερεή τροφή.

Πράγματι, σε 4, 5 μέρες πραγματικά, άρχισε να ξεπρήζεται το παιδί, γιατί το ξέπλυμα αυτό πράγματι, έπαιξε σπουδαίο ρόλο αντισηπτικής δράσης.

Όλο τον καιρό τη πέρναγε με το να τρώει γάλα κατσίκας με ψωμί μέσα, που το άφηνε λίγο και μαλάκωνε, και το έτρωγε με το κουτάλι, όπως κάνανε παλιά πολλά παιδιά της υπαίθρου.

Σε δέκα δεκαπέντε μέρες άρχισε να κλείνει η πληγή, και το παιδί πλέον έτρωγε κανονικά από όλα!

Απέδειξε τελικά ο Μπαμπιονίτης, πως γνώριζε πολύ καλά τη δουλειά του, και είχε επιτυχία για άλλη μια φοράν παρ’ ολο που δεν διέθετε σύγχρονα εργαλεία και φάρμακα!

Φυσικά η ιστορία αυτή είναι πέρα για πέρα αληθινή, χωρίς μάλιστα να προστεθεί ή να αφαιρεθεί κάτι, αφού μας τη διηγήθηκε ο ίδιος ο παθών, που και σήμερα ζει στην Αθήνα, και κοντεύει τα 95 του χρόνια! Είναι ο Γνωστός μας Μύρωνας Μαραγκάκης, λάτρης της λαογραφίας!

Λίγα λόγια για τον Βαγγέλη Μπαμπιονίτη

Ο Βαγγέλης Μπαμπιονίτης, παρόλο που παρουσιάσαμε μια τυπική επέμβασή του με περίπου εύθυμο τρόπο, ωστόσο ο άνθρωπος αυτός ήταν πολύ γνωστός παλιά στη Μεσαρά, και σε αυτόν πήγαιναν κυρίως φτωχοί, γιατί ήξεραν πως σίγουρα θα τους κάνει καλά, έστω κι αν πονέσουν, ακόμα και με τις πρωτόγονους μεθόδους του και με τα πραχτικά του.

Το σπουδαιότερο βέβαια ήταν, πως ποτέ δεν έπαιρνε λεφτά, μάλιστα σε καμία περίπτωση!

Δεν δεχόταν ούτε δώρα! Τυριά, ρακή, κρασί, οτιδήποτε δεν τα δεχόταν ποτέ, ήταν αρχή του.

-Πάρτα απόπαέ γιατί θα τα σφεντουρήξω άλλη μπάντα! Τους έλεγε!

Το μόνο που ήθελε, και θεωρούσε «πλερωμή» του, ήταν, «να γενεί καλά ο άθρωπος»!

Έτσι έκανε πολλών λογιών επεμβάσεις, ακόμα και σπασίματα χέρια ή πόδια!

Συχνές επισκέψεις εκείνα τα χρόνια, είχε για πονέματα (μολύνσεις), κακά σπυριά, άνθρακες, προ πάντως ασθένειες που είχαν κολληθεί από άρρωστα ζώα.

Εκείνο τον καιρό, πολλοί φτωχοί, λυπόταν να πετάξουν το κρέας του άρρωστου ζώου τους, και από ανάγκη το έτρωγαν.

Όμως στη συνέχεια πετούσαν σπυριά, και μολυνόταν και εκείνοι την ίδια αρρώστια του ζώου!

Έτσι τι να κάνουν, πήγαιναν στο σπίτι του για να τους γιατρέψει!

Εκείνος έσπαγε τα σπυριά, έβραζε βότανα ειδικά για κάθε περίπτωση και έφτιαχνε τα δικά του αντισηπτικά, και καθάριζε καλά τις πληγές αυτές.

Έτσι κατάφερνε και τους γιάτρευε όλους!

Με ειδικότητα στα σπασίματα

Ειδικότητα ο άνθρωπος αυτός, είχε στα σπασίματα, χέρια πόδια. Είχε αναπτύξει σπουδαία τεχνική, μάλιστα δικιά του, και πάντα κατάφερνε να έχει τέλειο αποτέλεσμα, που θα το ζήλευαν ακόμα και σημερινοί ορθοπεδικοί!

Ανάλογα το σημείο του σπασίματος, ακολουθούσε και άλλη ταχτική.

Αν ήταν ας πούμε το σπάσιμο κάτω από το γόνατο, έκοβε καλάμια μετρημένα ακριβώς στο μήκος της κνήμης, τα πελεκούσε και τα τοποθετούσε περιφερειακά γύρω – γύρω δηλαδή από το πόδι, αφού πρώτα με ειδικές κινήσεις, ψαχουλεύοντάς το με τα δάχτυλα, επανέφερε το σπασμένο κόκκαλο στη σωστή του θέση.

Για τη συνέχεια έλεγε στο συνοδό του αρρώστου:

-Κράθιε μου εκειέ τα καλάμια σταθερά με τα χέργια σου.

Τότε εκείνος τύλιγε το σπασμένο πόδι με καθαρές λουρίδες από πανιά, έξω από τα καλάμια, και τέλος του έλεγε πάλι:

-Κράτα μου δα και εκειέ το πανί σφιχτά να μη σου ξετυλίξει!

Εδώ τώρα ήταν που στο πανί που το είχε για το εξωτερικό τύλιγμα, έκανε τη δική του μυστική πατέντα!

Έβαζε δηλαδή πάνω σε αυτό το πανί δικά του υλικά, όπως ασπράδια αυγών, αλεύρι, και κάτι άλλο που δεν γνωρίζουμε.

Τα ανακάτευε όλα αυτά μαζί πάνω στο πανί, τα άπλωνε, και έπειτα τύλιγε με αυτό εξωτερικά το πόδι. Σε μισή ώρα το μείγμα του είχε την ιδιότητα να ξεραίνεται. Πάντως δεν χρησιμοποιούσε γύψο. Αφού έπηζε, μετά από μια ώρα έλεγε στον ασθενή:

-Μη φοβάσαι, περπάτα δα κανονικά, και άμε στο σπίτι σου! Μόνο για κάμποσο καιρό να προσέχεις τα χτυπήματα και τα πεσίματα!

Ούτε και στα σπασίματα έπαιρνε ποτέ χρήματα, ούτε δεχόταν δώρα!

Στο δικαστήριο το Μπαμπιονίτη

Εν τούτοις, κάποιοι γιατροί της ευρύτερης περιοχής, του έκαναν αγωγή, και τον πήγαν στο δικαστήριο, για το λόγο ότι κάνει αυτή τη δουλειά, χωρίς να έχει άδεια!

Πράγματι, τον πήγαν δικαστικά, και στο δικαστήριο ο Βαγγέλης Μπαμπιονίτης, κρατούσε μαζί του και ένα αρνάκι και τα σχετικά εργαλεία του.

Τον κατηγόρησαν οι αντίδικοι του, γιατί κάνει μια υπεύθυνη δουλειά, χωρίς ειδική άδεια, και ότι πρέπει να προστατευτούν οι πολίτες!

Ξεκινά το δικαστήριο, και του απευθύνεται η κατηγορία:

-Γιατί κατηγορούμενε, κάνεις αυτή τη δουλειά χωρίς να διαθέτεις την απαραίτητη άδεια?

-Τι να τη κάνω την άδεια κύριε πρόεδρε!

Τότε πάει και πιάνει στα χέρια του το αρνάκι, και με τα χέρια του σπάει στο γόνατό του το μπροστινό ποδαράκι του αρνιού!

Στη συνέχεια το αφήνει κάτω, και το αρνάκι πλέον αδυνατεί να περπατήσει, πάει να σηκωθεί και πέφτει ξανάκάτω!

Τότε λέει του δικαστή:

-Εσύ δικαστή που πας να με καταδικάσεις, μπορείς να το ξανακάνεις να περπατήσει αυτό το αρνί? Στράφηκε και στους κατήγορους του δικηγόρους αλλά και γιατρούς, και τους λέει:

-Ορίστε και σεις κατήγοροι και τγιατροί, φτιάξετέ του το ποδαράκι, και κάνετέ το να ξαναπερπατήξει!

Το αρνί κάτω, το κοιτάνε όλοι τους που έσερνε το πόδι του και έπεφτε, έσερνε κι έπεφτε, και κανείς από αυτούς δεν αποφάσισε καν να το πλησιάσει! Αλλά ούτε και μιλούσαν!

Τότε εκείνος πιάνει το αρνί, και με τα χέρια του ψαχουλεύει με προσοχή το σπασμένο κόκαλο, και το βάζει ξανά επιτόπου στη θέση του. Πιάνει ένα ματσάκι θυμάρι και το βάζει γύρω από το πόδι αντί νάρθηκα.

Τυλίγει με λουρίδα από πανί το πόδι, και στο τέλος αλείφει και με το ειδικό μείγμα του, ασπράδια αυγού, αλεύρι κλπ, και κάνει και το τελευταίο δέσιμο.

Αφήνει κάτω το αρνάκι, και εκείνο αμέσως το έβαλε στα πόδια σαν να μην είχε τίποτα!

Τότε είπε στο δικαστή του:

-Γιατί δεν φτιάχνουνε και εκείνοι το αρνί, και μάλιστα να το κάνουνε να περπατήξει ντελόγω?

Οι άλλοι βέβαια όλοι τους αποσβολωμένοι, έμειναν «στήλη άλατος»!

Ο δικαστής αφού σκέφτηκε λίγο είπε:

-Αθώος ο κατηγορούμενος!

Έτσι αφού ο δικαστής τον αθώωσε, του επέτρεψε να συνεχίσει τη δουλειά του, και να την κάνει έτσι όπως ήξερε!

Μαρτυρία: Μύρωνα Μαραγκάκη από Γαλιά

Κείμενο – διατύπωση: Γεώργιος Χουστουλάκης

photo

Καθαρή Δευτέρα στην Ελεύθερνα Ρεθύμνου το 1961

Δημοσιεύτηκε

στις


Μια σπάνια φωτογραφία την Καθαρή Δευτέρα στην πλατεία της Ελευθερνας το 1961. Η φωτογραφία είναι από το καφενείο “Τρεις Καμάρες” στην Ελεύθερνα.

ΣΥΝΕΧΙΣΕ ΤΟ ΔΙΑΒΑΣΜΑ

ΙΣΤΟΡΙΑ

Ο ματωμένος Μάρτιος των γυναικών

Δημοσιεύτηκε

στις

Δεν είναι η γιορτή της γυναίκας ημέρα για λουδουδάκια, σοκολατάκια και συνάξεις γυναικοπαρεών για καλοπέραση. Είναι μια εργατική πρωτομαγιά που προηγήθηκε της γνωστής, διότι αν και οι γυναίκες ανήκαν στο ανθρώπινο είδος, επί αιώνες εργαζόταν πολλές φορές διπλάσια από ό,τι το “ισχυρό φύλο”


Τα δικαιώματά τους ως ανθρώπινο είδος τα κατέκτησαν μετά από πολλά εργατικά “ατυχήματα”, πολύ ξύλο και απίστευτη διαπόμπευση τόσο από την κοινωνία των ανδρών όσο και από το οικείο τους περιβάλλον. Ενώ τα πρώτα συνδικάτα στο Σικάγο εξεγέρθηκαν υπέρ των εργατικών δικαιωμάτων τους το Μάιο 1886, η πρώτη διαμαρτυρία εργατριών για τις άθλιες συνθήκες εργασίας τους στα κλωστοϋφαντουργεία της Αμερικής έγιναν 10 χρόνια νωρίτερα, το Μάρτιο του 1857.

Πριν λοιπόν, αρχίσουν τα “χρόνια πολλά” και οι ηλεκτρονικές καρδούλες να στέλνονται σε γυναίκες που ούτε καν γνωρίζουν τι αντιπροσωπεύει η 8η Μαρτίου, καλό θα είναι να διαβάσουν σελίδες ιστορίας του γυναικείου κινήματος.

Μία από αυτές είναι η ακόλουθη που δεν είναι ροζ αλλά κατακόκκινη όπως και το αίμα που έχυσαν για ένα κομμάτι ψωμί οι προγιαγιάδες όλων των γυναικών του κόσμου για να μην διανοηθεί κανείς ότι τις εγγόνες τους θα τις μεταχειρίζονται μόνο ως άξιες για ένα μπουκέτο λουλούδια σαν να είναι πραγματικά οι ασθενείς του ανθρώπινου είδους.

Μόνο όταν το ανθρώπινο μάτι βλέπει την φρίκη τότε αρχίζει η συνείδηση να αναζητά το δίκαιο. Η φρίκη που αντίκρισαν οι Νεοϋορκέζοι πριν ακριβώς 100 χρόνια ήταν η αιτία να αλλάξουν ριζικά στην Αμερική οι συνθήκες εργασίας αλλά και να κατοχυρωθούν τα δικαιώματα όλων των εργαζομένων.

Η πυρκαγιά στο εργοστάσιο γυναικείων πουκαμίσων της «Triangle Shirtwaist» είχε ως αποτέλεσμα να χάσουν την ζωή τους 131 εργάτριες και 17 εργάτες με τραγικό τρόπο. Οι ιδιοκτήτες του εργοστασίου, Max Blanck και Isaak Harris, είχαν στήσει στο πολυόροφο κτίριο του Asch Building ένα σύγχρονο χώρο εκμετάλλευσης δούλων οι οποίοι ήταν όλοι τους μετανάστες στην χώρα της «επαγγελίας».

Στο εργοστάσιο δούλευαν 500 εργάτες ανάμεσα στους οποίους παιδιά που για ένα πενιχρό μεροκάματο έμπαιναν από την πόρτα το ξημέρωμα και έβγαιναν το βράδυ. Οι εργοστασιάρχες για να μην έχουν την έννοια ότι μπορεί κάποιος από τους εργάτες να κλέψει εμπόρευμα, αμπάρωναν τις πόρτες των ορόφων όταν οι μηχανές δούλευαν.

Το χρονικό

Το απόγευμα του Σαββάτου της 25ης Μαρτίου του 1911 ξεσπάει φωτιά στον όγδοο όροφο του εργοστασίου και εργάτες αρχίζουν να φωνάζουν στους συναδέλφους τους να εγκαταλείψουν το κτίριο. Όσοι βρισκόταν όμως στον ένατο και δέκατο όροφο ήταν κλειδωμένοι και ο επιστάτης που είχε τα κλειδιά είχε ήδη εγκαταλείψει το κτίριο.

Κάποιες από τις εργάτριες κατάφεραν να προλάβουν να φύγουν από τους φλεγόμενους ορόφους από το ασανσέρ που μετέφερε μόνο εμπορεύματα και κάποιες από την σκάλα που οδηγούσε στην ταράτσα του κτιρίου, αλλά η φωτιά πήρε τέτοιες διαστάσεις που και κι αυτές οι έξοδοι διαφυγής έκλεισαν για όσους απέμειναν πίσω.

Οι εργοστασιάρχες που εκείνη την μέρα ήταν με τα παιδιά τους στο εργοστάσιο ήταν οι πρώτοι που έφυγαν και στεκόταν έξω από το κτίριο παρακολουθώντας την φρίκη που οι ίδιοι προκάλεσαν.

Μέσα σε λίγα λεπτά οι Νεοϋορκέζοι μαζεύτηκαν για να δουν το πανδαιμόνιο που επικρατούσε αλλά και να αλλάξει την ήσυχη ζωή τους για πάντα. Στα παράθυρα των τελευταίων ορόφων οι εργάτριες στέκονταν όρθιες και κρατώντας η μία το χέρι της άλλης βουτούσαν στο κενό για να μην καούν ζωντανές.

Οι πρώτοι που έπεσαν στο κενό ήταν ένας νεαρός άνδρας και ένα κορίτσι που αφού φιλήθηκαν έκαναν μαζί το τελευταίο μοιραίο βήμα. Η λεωφόρος των καφέ, των καταστημάτων και των εστιατορίων μέσα σε λίγα λεπτά έγινε μία αρένα νεκρών και η φρίκη δεν σταματούσε εκεί. Κάποιες από τις εργάτριες παρά την μοιραία πτώση κείτονταν ζωντανές, ακόμα και για 2 ώρες, αφήνοντας τα ουρλιαχτά τους να σημαδέψουν για πάντα την μέχρι τότε ήσυχη ζωής των πολιτών της Νέας Υόρκης.

Η δικαιοσύνη δεν ήρθε ποτέ

Οι μετανάστριες εργάτριες και εργάτες δεν ήταν πια κάτι, αλλά ήταν άνθρωποι που πέθαιναν μπροστά τους για ένα μεροκάματο επιβίωσης. Από τους 148 μετανάστες εργάτες της πυρκαγιάς του «Triangle Shirtwaist Factory», οι έξι αναγνωρίστηκαν τον Φεβρουάριο του 2011.

Για εκατό χρόνια ήταν θαμμένοι το ένα δίπλα στο άλλο χωρίς ταυτότητα και χωρίς δικαίωμα θρήνου συγγενών. Μόνο ένα θύμα ήταν 48 χρόνων, τα υπόλοιπα ήταν από 14 μέχρι 25 χρόνων.

Η δίκη των ιδιοκτητών ξεκίνησε 9 μήνες αργότερα και με δικηγόρο τον Max Steuer, εύπορο γιο μεταναστών από την Αυστρία, κατάφεραν να αθωωθούν υποστηρίζοντας ότι δεν γνώριζαν για το κλείδωμα των εξόδων φυγής ενώ πήραν από την ασφαλιστική εταιρεία 60,000 δολάρια για ζημίες.

Το 1913 ο Max Blanck, ο ένας εκ των συνεταίρων δολοφόνων, που συνέχιζε να είναι εργοστασιάρχης συνελήφθη για κλείδωμα πάλι των εργατών του νέου εργοστασίου του και το πρόστιμο που κλήθηκε να πληρώσει ήταν 20 δολάρια.

Μπορεί η δικαιοσύνη να πούλησε και μεταθανάτια τα θύματα αυτού του μεγάλου εργατικού δυστυχήματος αλλά ο λαός έκανε λάβαρο το θάνατό τους και μεγάλες απεργιακές κινητοποιήσεις ξεκίνησαν στην Νέα Υόρκη.

Τον Οκτώβριο του 1911 ιδρύθηκε και η Αμερικανική Ένωση Ασφάλειας Μηχανικών η οποία είχε ως μέλημα την επιθεώρηση στους χώρους εργασίας της ασφάλειας του ανθρώπινου δυναμικού.

Ανάμεσα στους μάρτυρες θεατές εκείνου του ματωμένου Σαββάτου ήταν και ένα πρόσωπο το οποίο στιγματίστηκε τόσο από την εικόνα απόγνωσης του θανάτου των εργατών που άλλαξε, όταν ήρθε η ώρα, όλη την εργατική νομοθεσία της Αμερικής. Η Φράνσις Πέρκινς, η πρώτη γυναίκα Γραμματέας Εργασίας των ΗΠΑ. Μία γυναίκα που δεν ξέχασε τις γυναίκες που η ανάγκη της εργασίας τις έκανε μάρτυρες δουλείας εις το όνομα του κέρδους.

Πηγή: www.stontoixo.com

ΣΥΝΕΧΙΣΕ ΤΟ ΔΙΑΒΑΣΜΑ

ΙΣΤΟΡΙΑ

Το σαμποτάζ στα μεταλλεία της Κατερίνης και τα αντίποινα των ναζί

Δημοσιεύτηκε

στις

Τεράστια σημασία είχαν για την πολεμική μηχανή των ναζιστών, είχαν τα μεταλλεία χρωμίου της Πιερίας


Η επιμνημόσυνη δέηση θα γίνει την Κυριακή 24 Φεβρουαρίου 2019 στις 11.30πμ στο μνημείο των πεσόντων στο Σιδηροδρομικό Σταθμό (οδός Διγενή Ακρίτα) και την ευθύνη των εκδηλώσεων έχει ο Δήμος Κατερίνης.

Αξίζει να σημειωθεί ότι το μεταλλείο ήταν υπό γερμανική εκμετάλλευση και προ του πολέμου, αλλά στην κατοχή τον απόλυτο έλεγχό του είχε αναλάβει ο γερμανικός στρατός. Εκεί εργάζονταν χωρίς αμοιβή κυρίως κάτοικοι του χωριού Άγιος Δημήτρης και 34 Εβραίοι που οι ναζί τους είχαν μεταφέρει από τη Θεσσαλονίκη.

Εκτός από το σαμποτάζ οι αντάρτες πήραν μαζί τους και ενέταξαν στις δυνάμεις τους Έλληνες εργάτες του μεταλλείου, ενώ απήγαγαν τους δυο Γερμανούς φρουρούς του μεταλλείου. Ακολούθησε η λυσσασμένη αντίδραση των κατακτητών. Άμεσα ήταν τα αντίποινα των Γερμανών, που συλλαμβάνουν 38 ομήρους από τα χωριά Άγιος Δημήτριος και Λιβάδι και τους οδηγούν στο σιδηροδρομικό σταθμό Κατερίνης κρατώντας τους έγκλειστους σε ένα βαγόνι. Παράλληλα στέλνουν τελεσίγραφο στους αντάρτες να απελευθερώσουν μέσα σε τρεις μέρες τους δύο Γερμανούς στρατιώτες, για να απελευθερωθούν και οι Έλληνες όμηροι. Σε διαφορετική περίπτωση θα τους εκτελούσαν.

Ο ΕΛΑΣ είχε ενημερώσει τους κατοίκους για τα γερμανικά αποσπάσματα και αρκετοί είχαν προλάβει να διαφύγουν, με τους γεροντότερους όμως να έχουν μείνει στα χωριά τους.

Οι δύο Γερμανοί στρατιώτες είχαν εκτελεστεί, πιθανότατα για αντίποινα στην εκτέλεση 117 αμάχων στο Δομένικο της Θεσσαλίας στις 16/2/1943.

Στις 23/2/1943 οι Γερμανοί συλλαμβάνουν επίσης και τον πρώην δήμαρχο της Κατερίνης Αιμίλιο Ξανθόπουλο, που ήταν επιμελητής τροφοδοσίας των εργατών του μεταλλείου, με την κατηγορία ότι είχε συνεργαστεί με τον ΕΛΑΣ, αλλά δείχνουν και τις προθέσεις τους για την τύχη των ομήρων, αφού επιστρατεύουν 15 κατοίκους και τους δίνουν φτυάρια και κασμάδες με εντολή να πάνε προς το σταθμό.

Ήταν αυτοί που επιλέχθηκαν για να σκάψουν τους τάφους όσων θα εκτελούσαν οι Γερμανοί.

Ο Κατερινιώτης λόγιος Σ. Κανταρτζής (πηγή Δήμος Κατερίνης) καταγράφει το πώς ξετυλίχθηκε το δράμα στις 23 Φεβρουαρίου 1943: «Ξαφνικά το μεσημέρι Γερμανοί στρατιώτες με τα αυτόματα στα χέρια τους μπλόκαραν το καφενείο της Δημοτικής Αγοράς και άρπαξαν καμιά δεκαπενταριά γερούς και χεροδύναμους άντρες, θαμώνες του καφενείου, τους οποίους διέταξαν να τους ακολουθήσουν. Τρομοκρατημένοι οι συμπολίτες μας από το φόβο μήπως έχουν την τύχη των Αη-δημητριανών τους ακολούθησαν ως τη «Φελδ-Κομαντατούρ», όπου τους ανέμενε μια άλλη οδυνηρή έκπληξη. Τους έδωσαν από ένα κασμά και φτυάρι, έθεσαν επικεφαλής τους τον Έλληνα διερμηνέα που είχαν στην υπηρεσία τους και τους διέταξαν να τραβήξουν με τα πόδια στο σιδηροδρομικό σταθμό. Ήταν ολοφάνερο για πού τους προόριζαν».

Χωρίς να υπάρχει οπτική επαφή καθώς οι όμηροι οδηγήθηκαν πίσω από ένα σταθμευμένο τρένο που έκοβε τη θέα, γράφτηκε ο επίλογος, αφού τη σιωπή που επικρατούσε τη διέκοψε ο ήχος των πολυβολισμών. Οι όμηροι που βρίσκονταν στο βαγόνι του θανάτου, αλλά και ο Δήμαρχος Κατερίνης Αιμίλιος Ξανθόπουλος, κείτονταν νεκροί μέσα σε λίμνη αίματος, όπως ανέφεραν στις μαρτυρίες τους οι 15 που είχαν επιστρατευτεί για να παίξουν το ρόλο του νεκροθάφτη.

Aπό την ομιλία που έκαναν εκπρόσωποι του  ΔΣ της ΠΕΑΕΑ-ΔΣΕ (παράρτημα Κατερίνης) στις εκδηλώσεις του 2016 σταχυολογούμε:

«Στις 23 Φλεβάρη του 1943 στο Σιδ. Σταθμό Κατερίνης εκτελέστηκαν 40 κάτοικοι από τα χωριά Άγιος Δημήτριος και Λιβάδι, ως αντίποινα για την καταστροφή του μεταλλείου χρωμίου στον Άγιο Δημήτριο από τους αντάρτες του ΕΛΑΣ, στα πλαίσια γενικότερων επιθέσεων σε μεταλλεία και ορυχεία σ’ όλη την Ελλάδα. Σκοπός των επιθέσεων αυτών ήταν να σταματήσει η λεηλασία του ορυκτού πλούτου της χώρας και να στερηθούν τα κατοχικά στρατεύματα το χρώμιο, που τους ήταν τόσο απαραίτητο για την πολεμική τους βιομηχανία.

Το μεταλλείο το εκμεταλλεύονταν οι Γερμανοί και πριν από το 1940. Στη διάρκεια της κατοχής τα γερμανικά κατοχικά στρατεύματα συνέχισαν την εκμετάλλευση.

Στο μεταλλείο οι Γερμανοί απασχολούσαν Αϊ-δημητρινούς χωρίς να τους πληρώνουν.

Το βράδυ της 18ης προς 19ης Φλεβαρη του 1943 αντάρτες του ΕΛΑΣ από τα τμήματα Θεσσαλίας ανατίναξαν το μηχανοστάσιο, έβαλαν φωτιά στις αποθήκες , αφού προηγουμένως πήραν τρόφιμα και εκρηκτικές ύλες. Οδηγοί στην επιχείρηση χρησιμοποιήθηκαν από τον εφεδρικό ΕΛΑΣ Αγ. Δημητρίου, ενώ αποχωρώντας οι αντάρτες πήραν μαζί τους και δυο Γερμανούς στρατιώτες τους οποίους αργότερα εκτέλεσαν.

Λέγεται πώς καθοριστικό ρόλο στην απόφαση αυτή έπαιξε το γεγονός της εκτέλεσης 117 αμάχων στο χωριό Δομήνικο της Θεσσαλίας, δυο μέρες πριν.

Την ίδια μέρα οι γερμανοί κάνουν επιδρομή στο χωριό για να συλλάβουν ομήρους. Από το παρατηρητήριο των ανταρτών ειδοποιούνται οι κάτοικοι να φύγουν. Έτσι μένουν στο χωριό κυρίως ηλικιωμένοι. Ο γερμανικός στρατός συλλαμβάνει ομήρους και φεύγει για την Κατερίνη. Η προσπάθεια απελευθέρωσής τους από τον ΕΛΑΣ δεν είναι έγκαιρη.

Οι όμηροι μεταφέρονται στο Σιδ. Σταθμό Κατερίνης και κλείνονται σ’ ένα βαγόνι. Στο Σταθμό φτάνουν και οι συγγενείς τους , οι οποίοι μάταια περιμένουν την απελευθέρωση τους».

Σε άλλο σημείο της ομιλίας αναφέρεται ότι: «Στις 23 του Φλεβάρη συλλαμβάνεται και ο πρώην Δήμαρχος Κατερίνης Αιμίλιος Ξανθόπουλος , ο όποιος ήταν επιμελητής τροφοδοσίας των εργατών του μεταλλείου, κατηγορούμενος ότι εφοδίαζε τους αντάρτες του ΕΛΑΣ.

Την ίδια μέρα επιστρατεύονται δεκαπέντε Κατερινιώτες για να σκάψουν τον τάφο των ομήρων.

Οι μελλοθάνατοι οδηγήθηκαν στον τόπο της εκτέλεσης και εκτελούνται. Ο Αιμίλιος Ξανθόπουλος , λίγο πριν , είχε προλάβει ν’ αφήσει σημείωμα στη γυναίκα του, στο όποιο , μεταξύ άλλων, έγραφε…. «δεν μπόρεσα να δημιουργήσω περιουσία γιατί έζησα τίμια».

Την ίδια μέρα ο ΕΛΑΣ έδωσε μάχη στα στενά της Πέτρας και ανατίναξε το εργοστάσιο ξυλείας στη Μόρνα.

Στις 2 του Μάρτη του 1943 η εφημερίδα των δωσίλογων στη Θεσσαλονίκη «Νέα Ευρώπη» γνωστοποιεί ( με ανακοίνωση του Γερμανού στρατιωτικού διοικητή Θεσσαλονίκης –Αιγαίου) στους πολίτες ότι «…Έλληνες λησταί παραπλανηθέντες από μπολσεβίκους τρομοκράτας επετέθησαν εναντίον ενός ορυχείου» και « για το λόγο αυτό ετυφεκίσθησαν , εκ της εκεί περιοχής, 37 κάτοικοι». Προειδοποιεί ότι «ο γερμανικός στρατός θα τιμωρήσει και εις το μέλλον κάθε τρομοκρατικήν εκδήλωσιν Ελλήνων κομμουνιστών».

Αυτά είναι σύμφωνα με όσα γνωρίζουμε, τα γεγονότα που έγιναν τον Φλεβάρη του 1943 στην Πιερία».

Ποιες όμως ήταν οι αιτίες και ποιες οι συνέπειες της βάρβαρης αυτής πράξης των Γερμανών ναζιστών;

Σύμφωνα με τους αντιστασιακούς: «Ο Αιμίλιος Ξανθόπουλος αναρωτιόταν στο τελευταίο του γράμμα… «…κι εγώ δεν ξέρω πως μου ήρθε αυτό το κακό». Η απορία αυτή του πρώην δημάρχου Κατερίνης θα μπορούσε ν’ απαντηθεί , αν γνώριζε τη διαταγή που είχε εκδώσει ο Χίτλερ το 1942 για την ένταση της τρομοκρατίας στα Βαλκάνια, μαζί και στην Ελλάδα.

«Αν ο αγώνας αυτός κατά των συμμοριών στα Βαλκάνια –έλεγε ο Χίτλερ- δεν διεξαχθει με τα πιο ωμα μέσα , τότε δεν θα επαρκούν πια οι διαθέσιμες δυνάμεις …γι’ αυτό ο στρατός έχει το δικαίωμα να χρησιμοποιεί κατά των γυναικών και των παιδιών κάθε μέσο…»

Γιατί όμως ο Χίτλερ έδωσε αυτή τη διαταγή;

Πρόκειται για τη διαταγή ενός τρελού που προσπαθούσε να κατακτήσει τον κόσμο, όπως θα ήθελε μια απλοϊκή ερμηνεία; Σίγουρα όχι. Πίσω από τον Χίτλερ κρύβονταν οι επιδιώξεις του γερμανικού κεφαλαίου που ήθελε με κάθε μέσο την επέκτασή του. Πίσω από τη φοβερή πολεμική μηχανή του τρίτου Ράιχ και τις ωμότητές της υπήρχαν οι βλέψεις των βιομηχανικών κολοσσών της Γερμανίας για ένα νέο μοίρασμα της ευρωπαϊκής αγοράς , συμφώνα με τα συμφέροντα τους.

Έτσι, μέσα στα πλαίσια αυτών των σχεδιασμών, τα στελέχη του οικονομικού επιτελείου είχαν αναθέσει το ρόλο του τροφοδότη των γεωργικών και μεταλλευτικών προϊόντων στις βαλκανικές χώρες.

Ο Φελιγκερ πρόεδρος ταυτόχρονα της Επιτροπής Εξωτερικού Εμπορίου και Βιομηχανίας του Ράιχ αλλά και στέλεχος των εργοστασίων Ντάντευε , μπορεί να θεωρηθεί πρόδρομος της «ευρωπαϊκής ιδέας». Μιλώντας το Νοέμβρη του 1941 για το «Σχεδιασμό του μεγάλου χώρου» τόνιζε τα παρακάτω…. «μόνο ένα σταθερό ευρωπαϊκό μπλοκ …… μπορεί να ικανοποιήσει σε επαρκή βαθμό τις ανάγκες που αναμένεται να προκύψουν μετά τον πόλεμο …Επιδιώκουμε μια όσο το δυνατόν καλύτερη εκμετάλλευση των πηγών των πρώτων υλών… Για το σκοπό αυτό, δηλαδή για την οργάνωση της πρωτοβουλίας της ιδιωτικής οικονομίας, είναι αναγκαία μια ηγεσία την οποία εμείς βέβαια την αξιώνουμε για τη Γερμανία.

Σε άρθρο στην «Εθνική εφημερίδα της Εσσης» με τίτλο «Δυο έθνη δυο αντιθέσεις- η προδοσία της Σερβίας έναντι της Ν.Α. Ευρώπης , η ευρωπαϊκή προσαρμογή της Ελλάδας» , ο Γερμανός αρθρογράφος ανέθετε στην Ελλάδα την τύχη της «Καλιφόρνιας της νέας Ευρώπης» που θα παίξει το ρόλο «προμηθευτού δι’ ειδικην διατροφην του ευρωπαϊκού πληθυσμού». Πιο κάτω αναφέρει… «στην οργάνωσή της πρέπει να συμπεριληφθεί και η εκμετάλλευση των υπαρχόντων μεγάλων κοιτασμάτων διαφόρων ορυκτών». Ο αρθρογράφος σημείωνε ακόμη ότι θα πρέπει «…να περιοριστούν μερικοί βιομηχανικοί κλάδοι οι οποίοι διατηρούνται τεχνηέντως» (βλέπε σημερινούς στόχους Ευρωπαϊκής Ένωσης).

Πίσω από τους προσεκτικά διατυπωμένους σχεδιασμούς του γερμανικού ιμπεριαλισμού για το χώρο των Βαλκανίων και την Ελλάδα κρυβόταν η επιδίωξη της ληστρικής εκμετάλλευσης της ελληνικής παραγωγής. Ακόμη και ο Μουσολίνι αναγκάστηκε να πει ότι «οι Γερμανοί πήραν απ’ τους Έλληνες ακόμα και τα κορδόνια των παπουτσιών τους», γεγονός που επιβεβαιώνεται και από τον πίνακα της Γερμανικής Κρατικής Τράπεζας από τον οποίο προκύπτει ότι η κατά κεφαλή επιβάρυνση των ελλήνων από τους Γερμανούς ανερχόταν σε 78 μάρκα το μήνα, τη μεγαλύτερη δηλαδή από όλες τις κατεχόμενες χώρες στην Ευρώπη.

Μέσα στα πλαίσια της ληστρικής εκμετάλλευσης της χώρας μας κυρίαρχη θέση έχει η εκμετάλλευση του ορυκτού πλούτου και κυρίως του χρωμίου, από το όποιο παράγεται το ατσάλι, μέταλλο πολύτιμο για την πολεμική βιομηχανία. Η εξασφάλιση του ορυκτού πλούτου γινόταν κυρίως προς όφελος των γερμανικών μονοπωλίων, όπως η εταιρία ΚΡΟΥΠ.

Πραγματικά δεν μπορείς να καταλάβεις ποιος διαπραγματεύεται την αγορά ή ενοικίαση των μεταλλείων, η εταιρία ή ο γερμανικός στρατός.

Η σπουδαιότητα του χρωμίου

Η αξία του χρωμίου για τη γερμανική βιομηχανία προκύπτει από μια σειρά αναφορές σε επιστολές κλπ. υπηρεσιακών και στρατιωτικών παραγόντων. Στις σημειώσεις του αντιστράτηγου Τόμας, προϊσταμένου του Γραφείου Εφοδιασμού και Εξοπλισμού του γερμανικού στρατού, στις 3-5-1941, αναφέρεται ότι «…τα μεταλλεύματα της Ελλάδας σαν κράματα έχουν εξαιρετική σημασία για την παράγωγη της γερμανικής βιομηχανίας εξοπλισμών, προπάντων τα μεταλλεύματα νικελίου και χρωμίου» .

Η ποσότητα του χρωμίου που υπολόγιζε να εκμεταλλευτεί η Γερμανία στην Ελλάδα ήταν 60.000 τόνοι , δηλαδή το 33 % της κατανάλωσης της γερμανικής πολεμικής βιομηχανίας.

Η εξαιρετική σημασία που είχε η αξιοποίηση του χρωμίου για τη γερμανική πολεμική μηχανή έγινε φαίνεται αντιληπτή από το επιτελείο του ΕΛΑΣ και τους συμμάχους. Ο ΕΛΑΣ κατέστρεψε το μεταλλείο χρωμίου στον Άγιο Δημήτριο. Λίγο μετά επιτέθηκε στο μεταλλείο Τσαγκλή και δέκα μέρες αργότερα στο μεταλλείο Τσαγκλη –Αρντουάν . Έτσι, το αποτέλεσμα των επιθέσεων αυτών ήταν να κλείσουν τα μεταλλεία «Όλυμπος», «Ελαφίνα», «Χρώμιο», «Τσαγκλής». Η παραγωγή για το 1943 μειώθηκε.

Ο προϊστάμενος του τμήματος Μεταλλείων του Υπουργείου Οικονομίας του Ράιχ, σε δυο επιστολές του το Γενάρη και τον Αύγουστο του 1944 σημείωνε τους κινδύνους από την ανταρτική δράση, για την εξασφάλιση της απρόσκοπτης εξόρυξης του χρωμίου. Την πρώτη φορά ζητά «την εξασφάλιση των δρόμων μεταφοράς καθώς και την προστασία των επιχειρήσεων έναντι επιθέσεων συμμοριών».

Τη δεύτερη φορά η γερμανική ψυχραιμία δίνει τη θέση της στην αγωνία. Ο Γκάμπελ γράφει: «δεν υπάρχει στην Ευρώπη καμία άλλη δυνατότητα παραγωγής χρωμίου, εκτός από τα Βαλκάνια. Γι’ αυτό η προστασία των μεταλλευμάτων χρωμίου και της μεταφοράς τους, πρέπει να θεωρηθεί από τη γερμανική Βέρμαχτ σαν ένα από τα πιο επείγοντα καθήκοντά της».

Ακολουθεί η αξιολόγηση των μεταλλείων, ώστε να παρθούν ανάλογα μέτρα προστασίας. Το μεταλλείο του Αγίου Δημητρίου έχει πάψει να λειτουργεί από καιρό».

ΣΥΝΕΧΙΣΕ ΤΟ ΔΙΑΒΑΣΜΑ

Facebook

Δημοφιλη