Connect with us

ΘΕΜΑΤΑ

Έχει σήμερα η Κρήτη πολιτισμό η όχι;

Δημοσιεύτηκε

στις

Η αφορμή για το θέμα μου, ξεκίνησε από μια κουβέντα σε φιλικό μας σπίτι στις Μοίρες Hρακλείου, και με έβαλε σε μεγάλες σκέψεις


Σκέψεις που με θλίβουν και μου σφίγγουν τη καρδιά, παράλληλα όμως με βάζουν και σε τεράστιο προβληματισμό.

Έτσι σκέφτηκα τις σκέψεις αυτές, να τις μοιραστώ μαζί σας…

Ο γιος του ανθρώπου που επισκευθήκαμε την προηγούμενη, σκέφτηκε να αγοράσει λέει ένα ζευγάρι κρητικές μπότες, για να τις φορέσει σε μια εκδήλωση στην Αθήνα που θα πάει.

Έτσι ρώτησε τoν πατέρα του, για να τον κατατοπίσει σχετικά.

Ο δε πατέρας του απαντά:

-Μα τι λες παιδί μου, που θα πας με κρητικές μπότες στη Αθήνα!

Αυτές τις φοράνε οι βοσκαράδες απάνω στα βουνά!

Και μόνο αυτή η σύντομη απάντηση του πατέρα, μου άναψε τα αίματα, αλλά και ταυτόχρονα μου ‘φερε σαν συνειρμό μια φράση του Κίσιγγερ…

”Αν θες να χτυπήσεις τον Έλληνα, χτύπα τον σε τρία πράγματα. Τον πολιτισμό, την θρησκεία και την οικογένεια”.

Και εδώ φαίνεται να δικαιώνεται ο παλιός υπουργός εξωτερικών των ΗΠΑ.

kritikos-politismos

Συγκεκριμένα, σε μια ημερήσια διάταξη είχε πει:

”Ο Ελληνικός λαός είναι δυσκολοκυβέρνητος, και για αυτό πρέπει να τον πλήξουμε βαθιά στις πολιτικές και πολιτισμικές του ρίζες. Τότε ίσως συνετιστεί.

Εννοώ δηλαδή, να πλήξουμε τη θρησκεία, την παιδεία, τα πνευματικά και ιστορικά αποθέματα, την οικογένεια, και να εξουδετερώσουμε κάθε δυνατότητα να αναπτυχθεί και να διακριθεί στα Βαλκάνια.

Έτσι αργότερα να μην μας παρενοχλεί. Διότι τα Βαλκάνια είναι μεγάλης στρατηγικής σημασίας, για μας στο μέλλον….”

Εδώ λοιπόν, στην απάντηση αυτή του πατέρα, ήταν που ένοιωσα καίριο το πρώτο χτύπημα στον πολιτισμό μας, και μάλιστα εδώ τον ντόπιο κρητικό.

Του απαντώ αμέσως και ευθέως…

-Εσύ φίλε μου το λες αυτό; Δεν βρίσκεις κατάλληλες τις κρητικές μπότες;

Σου είναι ομορφότερο νομίζεις το Αμερικάνικο τζιν που φοράς; Αυτό πράγματι το παντελόνι φορούσαν οι αγράμματοι και άπλυτοι βοσκαράδες της Αμερικής, που οι περισσότεροι δεν ήξεραν πάρα μόνο να σκοτώνουν για να επιβιώσουν! Εσύ δεν το ξέρεις!

Σου είναι πιο βολικά τα κινέζικα παπούτσια που αγόρασες απλά και πολύ φθηνά, και έκανες υπερδύναμη πλην της Αμερικής και την Κίνα;

Σου είναι όμως λιγότερο ομορφότερες οι κρητικές μπότες, που φόραγαν μάλιστα και οι παππούδες μας και τις τίμησαν οι ανέκαθεν πρόγονοί μας!!!

Αυτός λοιπόν είναι ο δικός σου πολιτισμός που πιστεύεις σήμερα; Τα τζιν και τα κινέζικα είδη;

Και στην κρητική παράδοσή μας δεν βρίσκεις τίποτα πια αξιόλογο;

Δεν φαινόταν να μπορούσε να με αντικρούσει, αλλά αρκέστηκε να απαλύνει την κουβέντα λέγοντάς μου:

-Ε καλά, δε λέω πως δεν έχουμε πολιτισμό, αλλά αυτόν τον είχαν μόνο οι αρχαίοι πρόγονοί μας…

-Ε πως να τον έχουν φίλε μου οι νέοι, με τα διδάγματα που δίνουν γονείς σαν και σένα στα παιδιά τους;

Ποιος θα πει στο γιο σου, πως στη Κρήτη είχαμε μέχρι προ τίνος, τους καλύτερους τσαγκάρηδες στον κόσμο;

Μέχρι που και οι ίδιοι οι Κινέζοι, πήγαν να αντιγράψουν την πατέντα της κρητικής μπότας, και δεν τα κατάφεραν!

Σήμερα αφήσαμε τον πολιτισμό της Αμερικής και της Κίνας να μπει στα σπίτια μας, και να κάνουμε αυτές υπερδυνάμεις στην οικονομία, και μεις δυστυχούμε.

Όταν οι ξένοι πουλούσαν την δικιά τους κουλτούρα, εμείς σαν παλαβοί, πηγαίναμε να την ασπαστούμε!

Τρέχαμε σαν παλαβοί να αγοράσουμε τους Μπίτλς, τη Μαντόνα, ακούγαμε Αρ Μπί μουσική με στίχους ελεεινούς και τρισάθλιους, και ξεχάσαμε την ποίηση τη δική μας, που την έχουν αναδείξει σπουδαίοι ποιητές!

Ξεχάσαμε τα δικά μας παραδοσιακά τραγούδια, και δεν καταφέραμε ποτέ να τα προβάλουμε στο εξωτερικό.

Ευτυχώς που κάποιοι όπως ο Ξυλούρης, Γαργανουράκης, Σκουλάς και πολλοί άλλοι ανέδειξαν και πρόβαλαν και πάλι το κρητικό τραγούδι που για χρόνια ήταν στη αφάνεια.

Γιατί, κατά τη γνώμη σου, τις κρητικές μπότες να τις φοράνε μονάχα οι βοσκαράδες;

Άσχημα΄θα ήταν, και ο κρητικός νεαρός μουσικός, που θα ανέβει στην Αθήνα να λάβει μέρος σε μια παραδοσιακή ορχήστρα, να φορά και εκείνος κρητικές μπότες;

Να λοιπόν ο σύγχρονος κρητικός πολιτισμός. Προβάλετε και μέσα ακόμα κι απ ‘την μπότα.

Τον στηρίζεις τον πολιτισμό αυτό. Δεν αφήνεις να σου τον χτυπήσουν.

Αφήσαμε έτσι σιγά σιγά να χαθεί, κάθε χρήσιμο κρητικό στοιχείο του πολιτισμού που η γενιά μας κληροδότησε, και κάπου στα χέρια τα δικά μας το χάσαμε…

Βλέπεις τη δεκαετία του ’80 ο Έλληνας πλούτισε ξαφνικά, (εύκολα δάνεια, χρηματιστήριο) και για μια 20ετία ένοιωθε άβολα με τα παραδοσιακά.

Γρήγορα πέταξε πέρα και το παλιό χιράμι της γιαγιάς, που στόλιζε τον τοίχο του σπιτιού του, πέταξε τα παλιά αντικείμενα της μάνας για άχρηστα στα σκουπίδια.

Ο ”μοντέρνος ” Κρητικός, αποποιήθηκε τις ”χωργιαθιές” και όλες τις παλιές λέξεις της κρητικής ντοπιολαλιάς. Έγινε ο ”καθώς πρέπει κύριος”!

Το ΄΄μοντέρνο” πια κορίτσι έλεγε την αδερφή της ”χωριάτα”, μόνο και μόνο γιατί βγήκε πιο διαβασμένη και κράτησε στο λεξιλόγιό της και κάμποσες κρητικές λέξεις!

Μα και σήμερα, πολλοί νέοι ντρέπονται να μιλάνε την κρητική διάλεκτο, και αυτό είναι μια σύγχρονη πληγή της παράδοσής μας.

Αυτή η υποτίμηση, μου θυμίζει τους Τσάκωνες, που έδερναν κάποτε τα παιδιά τους , για να μην μιλάνε τα ”τσακώνικα’.!

Είχαν βαλθεί γονείς και δάσκαλοι, να εξαναγκάσουν τα παιδιά στο σχολείο τότε να αποβάλουν κάθε τσακώνικη λέξη!

Ώσπου ξένοι εμπειρογνώμονες, ανακάλυψαν πως τα τσακώνικα, ήταν η αρχαιότερη ελληνική τοπική διάλεκτος που υπάρχει έως σήμερα!

Αυτό βέβαια είχε σαν αποτέλεσμα, κάποια στιγμή αργότερα, και αφού είδαν το λάθος τους, όχι μόνο να διατηρηθεί η γλώσσα, αλλά να γίνει η κύρια τοπική καθομιλουμένη! Έκτοτε διδάσκεται πλέον στα σχολεία τους,.

Αντίστοιχο παράδειγμα η Κύπρος. Κατάφερε να έχει σαν κύρια την Ελληνική γλώσσα μεν, αλλά με την κυπριακή διάλεκτο.

Οι σύγχρονοι δάσκαλοι μα και γονείς, θα πρέπει να κάνουν έκκληση στα παιδιά, να μάθουν από μικροί να ήμαστε αυτοί που ήμαστε, και όχι αυτοί που μας επιβάλλουν οι άλλοι.

Να μην ντρεπόμαστε για την κρητική ντοπιολαλιά μας, γιατί χρονικά έρχεται αμέσως μετά την τσακώνικη σε παλαιότητα.

Ήδη οι νέοι μας έχουν πολύ φτωχότερο λεξιλόγιο απ’ ότι οι νέοι πριν αρκετές δεκαετίες.

Η κρητική διάλεκτος στην ουσία είναι πιο ορθή, άμα το δούμε κι αλλιώς, παρά τη σύγχρονη ελληνική καθομιλουμένη, που είναι πολύ φτωχότερη.

Καλύτερα να λες ”αίγα” παρά ”κατσίκα”, που είναι τούρκικη!

Καλύτερα ”ντανυά” παρά τράβηγμα, για τι είναι από το αρχαίο τανύω = τεντώνω!

Καλύτερα ”θύρα” παρά πόρτα.

Καλύτερα ”ευοσκήθηκα” (από το ευοχέομαι-ούμαι = χορταίνω ) παρά εχόρτασα.

Καλύτερα ”ομπριά”, (αρχ όμβρος), παρά βροχή!

Και τόσες και τόσες άλλες λέξεις, βούλομαι (θελω), ντιντήρω (αρχ αντιδέρνω = περνώ απέναντι), άγομεν = ας πάμε (εκ του άγω), η κατάληξη -ούσι (λέγουσι) κλπ

Δε λέμε στα παιδιά μας να μιλάνε ”χωριαθιές”. Λέμε απλά να διαβάζουν!

Να ενημερώνονται, και μετά το συμπέρασμα θα βγει μόνο του το τι πρέπει να κάνουν!

Μαζί με αυτά, ο Κρητικός του ΄80, πέταξε και τους 55 κρητικούς παραδοσιακούς χορούς, τα παλιά έθιμα, και τόσα άλλα!

Στα κέντρα στους γάμους, πλέον χορεύουν 2 εως 3 παραδοσιακούς χορούς.

Συρτό – χανιώτικο- μαλεβιζώτη και σιγανό.

Μα για φανταστείτε! Ξεχάσαμε και αυτόν ακόμα τον πεντοζάλη!

Πολλοί, ακόμα είναι εκείνοι, που ψάχνουν και μπερδεύουν τα πόδια τους πώς πάνε τα ζάλα!

Ας είναι καλά όμως η Δόμνα Σαμίου, που έψαξε και βρήκε και διέσωσε και τους 55 κρητικούς χορούς!

Και μάλιστα το ’78 έναν χορό ακόμα περιέσωσε από τη Γέργερη, τον ”Γεργιεργιανό πηδηχτό” με το τραγούδι ”Στου παπά Χατζή τ΄αλώνι”, που ούτε και οι ίδιοι οι χωριανοί εκεί δεν γνώριζαν!

Ποια κανάλια της τηλεόρασης μιλάνε ποτέ για όλα αυτά;

Τα κανάλια μας μπορεί να ξεχάσουν να αναφέρουν το ανυπέρβλητο έργο, και τον δια βίου αγώνα της Σαμίου, να περισώσει τον πολιτισμό μας!

Από την άλλη, δεκάδες εκατοντάδες ομοφυλόφιλοι, τραβεστί και πόρνες παρελαύνουν καθημερινά.

Ίσως θέλουν να γίνουν όλοι αυτοί βίωμα μας, και αλίμονό μας, αν δεν τους αποδεχτούμε!

Σίγουρα δεν θα ήμαστε καλοί και μοντέρνοι Ευρωπαίοι!

Δεν είμαστε εναντίων όλων αυτών, όμως από τα κανάλια περιμένει κανείς περισσότερα.

Ας είναι καλά οι πολιτιστικοί σύλλογοι Κρητών της Αθήνας, που έβγαλαν στην επιφάνεια πολλά πολιτιστικά πράγματα. Αναβίωσαν το αλώνισμα, έζεψαν και πάλι τα γαϊδουράκια.

kritikos-politismos-4

Αναβίωσαν και πάλι την παραδοσιακή ασκομαντούρα που είχε εξαφανιστεί για χρόνια.

Αναβίωσαν όλους τους κρητικούς χορούς.

Οργάνωσαν γιορτές παραδοσιακές, του κρασιού, της ρακής, αποκριάτικα έθιμα και τόσα άλλα!

Πώς λοιπόν θα προκόψει ο τόπος μας, αν δεν παροτρύνουμε εμείς τα παιδιά μας να αγαπήσουν τον κρητικό πολιτισμό?

Εμείς οι ίδιοι θα πρέπει να τα οδηγήσουμε σε αυτόν.

Τα παλιά επαγγέλματα που άνθισαν στην Κρήτη, θα πρέπει να ξαναζωντανέψουν και πάλι.

Αυτό κάνουν πολλοί λαοί. Ευρωπαϊκό κράτος, η Ολλανδία νομίζω, έχει παράδοση να φτιάχνει μαριονέτες και κούκλες, και να που ζουν χιλιάδες οικογένειες από τον τουρισμό, από αυτό το πράγμα!

Στην Κρήτη όμως, μπορεί να μην είχαν ειδικευτεί στις μαριονέτες, αλλά όμως είχαν ειδικευτεί σε τόσα πολλά άλλα επαγγέλματα!

Το παλιό καλάθι, δεν είναι μονάχα για ελιές όπως ήταν παλιά.

Θα μπορούσε ο ξένος να αγοράσει καλαθάκια, για να βάζει τα περιοδικά του, την ομπρέλα του, ακόμα και τα ξύλα για το τζάκι του.

Η τέχνη της καλαθοποιείας ! Άνθιζε κέποτε, θα μπορούσε να αποδώσει πολλά και σήμερα.

Φανταστείτε μονάχα πόσα μαδαράκια θα πουλούσαμε χρήσιμα να χωρέσουν χίλια δυο μικροπράγματα, πέρα που να μπαίνει σε καλούπι το τυρί!

kritikos-politismos-3

Η αγιογραφία ήκμαζε κάποτε στην Κρήτη. Σήμερα δυστυχώς έχει αντικατασταθεί με στημένα κάδρα.

Η τέχνη του κεντήματος, ήταν από χιλιάδες χρόνια παραδοσιακή τέχνη στην Κρήτη.

Χιράμια και κεντητά στόλιζαν το σπίτι και το έκαναν γιορτινό και πανέμορφο!

Έχει περάσει δυστυχώς, και εκείνη η τέχνη στο περιθώριο.

Το παραδοσιακό σαπούνι ήταν και αυτό περιζήτητο παγκοσμίως. Ποιος γνωρίζει σήμερα τίποτα για αυτό?

Η αγγειοπλαστική άνθιζε μέχρι πενηντακονταετίας.

Η αγγειοπλαστική άφησε έργα τέχνης. Σήμερα η γενιά μας άφησε και την τέχνη αυτή στην άκρη.

Η κρητική κουζίνα που ονομάστηκε δικαίως και μεσογειακή, αναμφισβήτητα η καλύτερη παγκοσμίως!

Ουδόλως γίνεται οργανωμένα η εκμετάλλευση της κρητικής διατροφής, που αν γινόταν, θα άφηνε πολύ χρήμα στον τόπο μας.

Και δε λέω να ανατρέξουμε πολύ πίσω στους αρχαίους, όπως στον θολωτός τάφο του Καμηλαρίου, να δούμε τα όμορφα έθιμα και τον πολιτισμό της εποχής εκείνης, που μαρτυρούν τα διάφορα κτερίσματα, αλλά σε πιο πρόσφατα καθημερινά θέματα.

Εμείς θα βρούμε τον τρόπο, να αναδείξουμε τον πολιτισμό της Κρήτης, κάνοντας αρχή στα απλά πράγματα να δώσουμε το εύνασμα, κι ο νέος συνεχίζει.

Ο πολιτισμός μας μπορούσε να βρεί σπουδαία εκμετάλευση στον τουρισμό.

Δεν θάφτηκε λοιπόν ο Κρητικός πολιτισμός, υπάρχει παντού δίπλα μας, στο χέρι μας είναι να τον αναδείξουμε.

Εμείς για παράδειγμα ας πάμε να ξεσκονίσουμε το παλιό μπροστινό τμήμα του σωμαριού με τα σκαρβέλια, που πετάξαμε στον ποταμό. Να το λουστράρουμε, και στολίσουμε μια γωνιά με αυτό.

Τη παλιά ματζαδούρα (ταΐστρα) που έτρωγαν οι κότες, να την περιμαζέψουμε, να τη καθαρίζουμε, με αγάπη να τη λουστράρουμε να κάνουμε με αυτήν μια βάση για ένα μικρό εκθετήριο.

Θα βάζουμε πάνω στο εκθετήριό μας, τον παλιό μας λύχνο, τη λάμπα πετρελαίου, το παλιό φαναράκι, το σίντερο με τα κάρβουνα, το μπρούντζινο χαβάνι και άλλα…

Γιατι δεν είναι πως θα στολίσουμε στο σπίτι μας με παλιά όμορφα πράγματα, αλλά θα μεταφέρουμε στα παιδιά μας την αγάπη στον παλιό πολιτισμό μας

Θα πρέπει να ξαναγύρισουμε στα παλιά..

Εγώ μάλιστα θα έκανα και πρόταση να γίνουν και εδώ στα μέρη μας σεμινάρια για την ντοπιολαλιά μας.

Για την λαογραφία στον τόπο μας, σπουδαίο ρόλο έπαιξε και παίζει σήμερα ο Σεβασμιώτατος Γορτύνης και Αρκαδίας Μακάριος.

Άνοιξε τις πύλες του Πολιτιστικό Κέντρο της Ιεράς Μητροπόλεως, και παρέχει διαρκεί μαθήματα βυζαντινής μουσικής, μαθήματα αγιογραφίας, ψιφιδωτών, ντεκουπάζ, κλπ. Εκεί προσέρχονται όσοι θέλουν, κυρίως νέοι, και να μαθαίνουν .

Πάντως, πριν ξορκίσουμε το κακό, αποτινάσσοντας οριστικά το παλιό από πάνω μας, το “χωριάτικο” που αποκαλούν πολλοί, ας βρούμε τουλάχιστον τρόπο να το συγκεράσουμε με το σύγχρονο, ώστε να γίνει πιο παραγωγικό.

Αυτό θα μπορούσε να γίνει με το να το δουλέψουν σύγχρονοι επιστήμονες, που διαθέτουμε πολλούς και μάλιστα πολύ αξιόλογους, αλλά και με τη βοήθεια της τεχνολογίας.

Έτσι να το εξελίξουμε το παλιό με το σύγχρονο, και να το παραδώσουμε στις επόμενες γενιές για να τα βγάλουμε και παρά έξω.

Γιατί πολιτισμό και έχουμε , άσχετα πως πολλοί δεν το κατέχουν!

 

Κείμενο φωτογραφίες: Γεώργιος Χουστουλάκης

ΣΑΝ ΣΗΜΕΡΑ

Σαν σήμερα 19 Ιανουαρίου στο cretanmagazine.gr

Δημοσιεύτηκε

στις

Τα πιο σημαντικά γεγονότα, γεννήσεις και θάνατοι που έγιναν σαν σήμερα 19 Ιανουαρίου


Γεγονότα σαν σήμερα

 

1764: Γίνεται η πρώτη αναφορά για χρήση επιστολής – βόμβας. Ο δανός ιστορικός Μπόλε Λούξντορφ γράφει στο ημερολόγιό του ότι ο συνταγματάρχης Πόουλσεν δέχθηκε ένα πακέτο στο σπίτι του και όταν το άνοιξε αυτό εξερράγη και τον τραυμάτισε.

1806: Οι Βρετανοί καταλαμβάνουν το Ακρωτήριο της Καλής Ελπίδας στην Αφρική.

1827: Mάχη του Διστόμου: 600 μαχητές από το Σούλι και τη Λιβαδειά υπό τους Νότη Μπότσαρη και Δράκο νικούν στο Δίστομο 2.500 Tούρκους του Kιουταχή.

1903: Ανακοινώνεται η διοργάνωση του πρώτου ποδηλατικού γύρου της Γαλλίας, με την ονομασία «Τουρ ντε Φρανς».

1915: Θορυβώδη συλλαλητήρια διοργανώνονται στην Πάτρα και στο Βόλο για την αύξηση της τιμής του ψωμιού στα 80 λεπτά.

1920: Η αμερικανική Γερουσία ψηφίζει κατά της συμμετοχής των ΗΠΑ στην Κοινωνία των Εθνών.

1941: Το υποβρύχιο «Πρωτεύς» με κυβερνήτη τον πλωτάρχη Μιχαήλ Χατζηκωνσταντίνου βυθίζει στην Αδριατική το ιταλικό οπλιταγωγό «Σαρδηνία». Την ίδια μέρα διεξάγεται συνάντηση κορυφής των δυνάμεων του Άξονα στην Αυστρία. Ο Χίτλερ συμφωνεί να παράσχει βοήθεια στους Ιταλούς, στο πόλεμο στη Βόρεια Αφρική και ανακοινώνει στο Μουσολίνι την πρόθεσή του να άρει το βαλκανικό αδιέξοδο. Οι προθέσεις του γερμανού δικτάτορα ωθούν το Μουσολίνι στην ανάληψη επιθετικής δράσης εναντίον των Ελλήνων.

1946: Οι Αμερικανοί συστήνουν το Διεθνές Στρατοδικείο της Άπω Ανατολής για να δικάσει τους Ιάπωνες εγκληματίες πολέμου.

1947: Ναυτική τραγωδία στο νότιο Ευβοϊκό, «ο ελληνικός Τιτανικός»: Το ατμόπλοιο «Χειμάρρα», με 544 επιβάτες και 86 άνδρες πλήρωμα που εκτελεί το δρομολόγιο Θεσσαλονίκη – Πειραιάς, βυθίζεται μεταξύ Νέων Στύρων και Αγίας Μαρίνας, με αποτέλεσμα να βρουν το θάνατο τουλάχιστον 383 άτομα. Ανάμεσά τους πολλά γυναικόπαιδα, πολιτικοί κρατούμενοι και χωροφύλακες συνοδοί.

Xeimarra

 

1949: Ο βασιλιάς Παύλος αναθέτει στο Θεμιστοκλή Σοφούλη το σχηματισμό νέας κυβέρνησης.

1952: Διοργανώνεται πανσπουδαστικό συλλαλητήριο στην Αθήνα υπέρ της ένωσης της Κύπρου με την Ελλάδα.

1953: Οι Ελληνίδες ψηφίζουν για πρώτη φορά σε βουλευτικές εκλογές, στην επαναληπτική εκλογή της Θεσσαλονίκης.

ekloges-gynaikes

 

1965: Τη διάλυση της Νεολαίας Λαμπράκη δια της δικαστικής οδού «εφόσον αποδειχθεί η εξάρτησής της από το ΚΚΕ» εξαγγέλλει ο πρωθυπουργός Γεώργιος Παπανδρέου.

1967: Ανακοινώνεται ότι 8.000 έλληνες εργάτες της Δυτικής Γερμανίας έχουν ήδη απολυθεί, λόγω της οικονομικής κρίσης που πλήττει τη χώρα, ενώ η Βόννη παραδέχεται πως κινδυνεύουν με απόλυση άλλοι 70.000 από τους 194.000 που εργάζονται στα δυτικογερμανικά εργοστάσια.

Ellines_metanastes

 

1997: Ο Γιάσερ Αραφάτ επιστρέφει στη Χεβρόνα ύστερα από 30 χρόνια και πανηγυρίζει την αποχώρηση και του τελευταίου Ισραηλινού από την πόλη αυτή της Δυτικής Όχθης.

2003: O Νίκος Μαγγίτσης είναι ο πρώτος Έλληνας που φτάνει στο Νότιο Πόλο. Μαζί με δύο Αμερικανούς διήνυσαν απόσταση 250 χιλιομέτρων, με θερμοκρασία που έφτανε τους -50 βαθμούς Κελσίου, και ύψωσε στο νοτιότερο σημείο του πλανήτη τις σημαίες της Ελλάδος και των Ολυμπιακών Αγώνων.

Nikos_Maggitsis

 

2010: Ανακοινώνεται ότι τα θύματα της νέας γρίπης στη Ελλάδα έφτασαν τα 100.

 

 

Γεννήσεις σαν σήμερα

 

399 – Πουλχερία, Βυζαντινή αυτοκράτειρα

1544 – Φραγκίσκος Β’, βασιλιάς της Γαλλίας

1736 – Τζέιμς Βατ, Σκωτσέζος εφευρέτης

1809 – Έντγκαρ Άλαν Πόε, Αμερικανός συγγραφέας και ποιητής

1813 – Χένρι Μπέσεμερ, μηχανικός και εφευρέτης

1839 – Πολ Σεζάν, Γάλλος ζωγράφος

1851 – Γιάκομπς Κάπτεϊν, Ολλανδός αστρονόμος

1913 – Αρχιεπίσκοπος Μακάριος, αρχιεπίσκοπος της Κύπρου

1920 – Χαβιέ Πέρεζ ντε Κουέγιαρ, πρώην γενικός γραμματέας του ΟΗΕ

1921 – Πατρίτσια Χάισμιθ, συγγραφέας

1923 – Τζίν Στέιπλετον, Αμερικανίδα ηθοποιός

1939 – Φιλ Έβερλι, τραγουδιστής

1942 – Γιώργος Χατζηνάσιος, Έλληνας συνθέτης

1942 – Μάικλ Κρόφορντ, ηθοποιός και τραγουδιστής

1943 – Τζάνις Τζόπλιν, διάσημη τραγουδίστρια των μπλουζ και ροκ

1946 – Ντόλι Πάρτον, Αμερικανίδα τραγουδίστρια της κάντρι μουσικής, συνθέτης και ηθοποιός

1947 – Έλενα Ναθαναήλ, Ελληνίδα ηθοποιός. (Θαν. 4/3/2008)

Elena_Nathanail

 

1949 – Ρόμπερτ Πάλμερ, τραγουδιστής και κιθαρίστας

1955 – Σάιμον Ρατλ, Βρετανός μαέστρος

1969 – Βίκυ Κουλιανού, ελληνίδα ηθοποιός και μοντέλο.

1974 – Δήμητρα Ματσούκα, ελληνίδα ηθοποιός.

1980 – Άρβυντας Ματσιγιάουσκας, Λιθουανός μπασκετμπολίστας

1980 – Τζένσον Μπάτον, Βρετανός Παγκόσμιος Πρωταθλητής της Φόρμουλα 1

1983 – Ουτάντα Χικάρου, τραγουδιστής και συνθέτης

1983 – Ίσμαελ Μπλάνκο, Αργεντίνος ποδοσφαιριστής

 

 

Θάνατοι σαν σήμερα

 

1828 – Αλέξανδρος Υψηλάντης, στρατιωτικός και αρχηγός της Φιλικής Εταιρίας

1847 – Τσαρλς Μπεντ, επικεφαλής εξερευνητικών αποστολών των ΗΠΑ, που είχαν φθάσει ως το Νέο Μεξικό

1878 – Χένρι Βίκτορ Ρεγκώ, Γάλλος φυσικός επιστήμονας και χημικός

1906 – Μπαρτολομέ Μίτρε, αργεντίνος πολιτικός, ελληνικής καταγωγής, πρόεδρος της Αργεντινής από το 1862 έως το 1868. (Γεν. 26/6/1821)

Bartolomeo_Mitre

 

1938 – Ευαγγελία Παρασκευοπούλου, ελληνίδα ηθοποιός, που μεσουράνησε στα τέλη του 19ου αιώνα. (Γεν. 1865)

1975 – Τόμας Χαρτ Μπέντον, σπεσιαλίστας της τοιχογραφίας

1997 – Πολ Τσόγκας, Αμερικανός γερουσιαστής και διεκδικητής του προεδρικού χρίσματος των Δημοκρατικών

1997 – Τζέιμς Ντίκι, Αμερικανός ποιητής και μυθιστοριογράφος

1998 – Καρλ Πέρκινς, κιθαρίστας

2000 – Μπετίνο Κράξι, πρωθυπουργός της Ιταλίας

2000 – Χέντι Λαμάρ, καλλιτεχνικό ψευδώνυμο της Χέντβικ Κίσλερ, ηθοποιός

2007 – Χραντ Ντινκ, αρμενικής καταγωγής Τούρκος δημοσιογράφος και συγγραφέας

ΣΥΝΕΧΙΣΕ ΤΟ ΔΙΑΒΑΣΜΑ

Life

Γνωρίστε τα χορταρικά μας – Χοιροβότανο ή χοιρομουρίδα

Δημοσιεύτηκε

στις

Πολλοί είναι εκείνοι που δεν γνωρίζουν το φυτό, και με ρωτούν ποιο είναι τελικά το χοιροβότανο, και άλλοι τόσοι πάλι το μπερδεύουν με τη βοϊδόγώσσα ή βοϊδόχορτο, ή και με τους αγογλώσσους ή παπάφθια


Στη Κρήτη λέγεται χοιρομουρίδα, γιατί παλιά ήταν τόσο σε αφθονία, που το έδιναν στους χοίρους! Σήμερα πλέον σπανίζει και αυτό, και βγαίνει σε συγκεκριμένες περιοχές, όπου στραγγίζουν καλά τα νερά της βροχής. Η χρονιά φέτος δεν ευνόησε την εμφάνιση τους λόγω λασπώδους εδάφους, και ελάχιστα φυτά εμφανίστηκαν!

Είναι ετήσιο ή διετές φυτό που φτάνει τα 30-60 εκατοστά. Την άνοιξη παράγει κίτρινα ομαδοποιημένα άνθη, τα οποία όλα κοιτάνε προς τον ουρανό, και φυσικά πολλαπλασιάζεται πολύ εύκολα. Τα φύλλα του φυτού είναι σκούρα πράσινα και χνουδωτά, καλυμμένα με τρίχες. Στη βάση τους κοκκινίζουν λίγο, αλλά αυτό το χαρακτηριστικό το έχουν και άλλα χόρτα, όπως το πικροράδικο, η βοϊδόγλωσσα, και άλλα, και για αυτό ο κόσμος μπερδεύεται.

Τα κατώτερα φύλλα του είναι οδοντωτά και τα ανώτερα είναι χωρίς δοντάκια. Το επάνω μέρος των φύλλων είναι γεμάτα με λευκές φλύκταινες (φουσκίτσες). Άλλη εκδοχή για την ονομασία, μας λέει πως οι χήρες λέγεται, του έχουν μεγαλύτερη αδυναμία, από αυτό και το όνομά του σε άλλα μέρη είναι «χηροβότανο»! Λέγεται και μυρμηγκοβότανο, και ανήκει στα άγρια φαγώσιμα χορταρικά. Το χορταρικό αυτό μαζεύεται από το φθινόπωρο έως τον Δεκέμβρη σαν φυτό εδάφους, και από τον Ιανουάριο μέχρι την άνοιξη που βλασταίνει, τρώγεται και το βλάστάρι του, αφού αφαιρεθούν τα πιο πολλά φύλλα, όπως δηλαδή τα βρουβάσταχα.

Τρώγονται βραστά σκέτα με λαδολέμονο, και επειδή πικρίζει κάπως, καλό είναι να σε συνοδεύεται και με άλλα άγρια χόρτα, όπως βοϊδόγώσσες, βρούβες, κορδοκαρές κλπ.

Κείμενο – Φωτογραφίες: Γεώργιος Χουστουλάκης

ΣΥΝΕΧΙΣΕ ΤΟ ΔΙΑΒΑΣΜΑ

ΣΑΝ ΣΗΜΕΡΑ

Σαν σήμερα 18 Ιανουαρίου στο cretanmagazine.gr

Δημοσιεύτηκε

στις

Τα πιο σημαντικά γεγονότα, γεννήσεις και θάνατοι που έγιναν σαν σήμερα 18 Ιανουαρίου


Γεγονότα σαν σήμερα

 

532: Ο αυτοκράτορας του Βυζαντίου Ιουστινιανός καταστέλλει τη Στάση του Νίκα.

Ioustinianos

 

1778: Ο Άγγλος πλοίαρχος Τζέιμς Κουκ ανακαλύπτει τα νησιά της Χαβάης και τα ονομάζει Σάντουιτς.

1823: Το Ναύπλιο ορίζεται έδρα της ελληνικής επαναστατικής κυβέρνησης.

Kyverneio-Nafploio

 

1827: Συγκαλείται η Γ’ Εθνική Συνέλευση στην Ερμιόνη και Τροιζήνα, η οποία αναθεωρεί το Σύνταγμα και απευθύνει πρόσκληση στον Ιωάννη Καποδίστρια να αναλάβει Κυβερνήτης της Ελλάδας.

1833:Ο Όθων με τα μέλη της Αντιβασιλείας φθάνουν στο Ναύπλιο, επιβαίνοντες στην αγγλική φρεγάτα «Μαδαγασκάρη». Τον πρώτο βασιλιά της Ελλάδος συνοδεύουν 4.000 Βαυαροί στρατιώτες.

1904: Μεγάλες απεργίες αρχίζουν στη Γερμανία, καθώς αποτυγχάνουν οι διαπραγματεύσεις ανάμεσα στους βιομηχάνους των μεγάλων εργοστασίων νηματουργίας και των εργατών.

1910: Παραιτείται η κυβέρνηση Κυριακούλη Μαυρομιχάλη και ορκίζεται νέα υπό τον Στέφανο Δραγούμη, κατ’ απαίτηση του Στρατιωτικού Συνδέσμου.

1913: Ο διάδοχος Κωνσταντίνος αναλαμβάνει αρχηγός του Στρατού της Ηπείρου, που επιχειρεί να καταλάβει τα Ιωάννινα.

1919: Αρχίζει στο Παρίσι η Διάσκεψη Ειρήνης των Βερσαλλιών, που θέτει και επισήμως τέλος στον Α’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Η Σμύρνη, με την περιφέρεια του Αϊδινίου θα παραχωρηθεί στην Ελλάδα. Την ίδια μέρα, ιδρύεται στην Αγγλία η εταιρεία κατασκευής πολυτελών αυτοκινήτων Bentley Motors.

1923: Καθιερώνεται στην Ελλάδα το νέο Γρηγοριανό Ημερολόγιο, που θα ισχύσει από τις 16 Φεβρουαρίου. Έτσι, με το νέο ημερολόγιο, η 16η Φεβρουαρίου θα γίνει 1η Μαρτίου.

1943: Β’ Παγκόσμιος Πόλεμος: Πολιορκία του Λένινγκραντ: Ο Κόκκινος Στρατός σπάει για πρώτη φορά τον κλοιό των ναζιστικών δυνάμεων. Με την Επιχείρηση Iskra καταφέρνει να ανοίξει ένα διάδρομο και ξεκινά τον ανεφοδιασμό της πόλης, ανακουφίζοντας μερικώς τους πολιορκημένους κατοίκους. Την ίδια μέρα, σημειώνεται η πρώτη εξέγερση των Εβραίων στο Γκέτο της Βαρσοβίας.

1953: Η Ελένη Σκούρα γίνεται η πρώτη Ελληνίδα βουλευτής. Την ίδια μέρα, διεξάγεται ο πρώτος αγώνα της Φόρμουλα 1 στη Λατινική Αμερική, στο Μπουένος Άιρες. Η είσοδος στο κοινό είναι ελεύθερη. Στον 31ο γύρο η Ferrari του Νίνο Φαρίνα παρασύρει και σκοτώνει 13 άτομα και τραυματίζει σοβαρά 40.

Eleni_Skoura

 

1965: Παντρεύονται ο Δημήτρης Παπαμιχαήλ και η Αλίκη Βουγιουκλάκη στους Δελφούς.

1967: Ο Άλμπερτ ντε Σάλβο, γνωστός ως ο «Στραγγαλιστής της Βοστόνης», που διέπραξε σωρεία εγκλημάτων, καταδικάζεται σε ισόβια φυλάκιση.

1977: Γίνεται στο Σίδνεϊ το καταστροφικότερο σιδηροδρομικό ατύχημα στην ιστορία της Αυστραλίας, όταν εκτροχιάζεται αμαξοστοιχία. 83 άνθρωποι χάνουν τη ζωή τους και 210 τραυματίζονται.

1980: Οι σκύλοι εισάγονται στα ελληνικά σώματα ασφαλείας και επιτρέπεται η χρήση τους στα γήπεδα.

1989: Η τρομοκρατική οργάνωση «17 Νοέμβρη» τραυματίζει στα πόδια τον αντεισαγγελέα του Αρείου Πάγου, Παναγιώτη Tαρασουλέα.

1996: Ο Κώστας Σημίτης εκλέγεται από την Κοινοβουλευτική Ομάδα του ΠΑΣΟΚ διάδοχος του Ανδρέα Παπανδρέου στην πρωθυπουργία και την προεδρία του κινήματος. Λαμβάνει 86 ψήφους, έναντι 75 του Άκη Τσοχατζόπουλου. Την ίδια μέρα ο Μάικλ Τζάκσον και η Λίζα Μαρί Πρίσλεϊ παίρνουν διαζύγιο έπειτα από 18 μήνες γάμου.

2001: Στη Γαλλία, η Βουλή υιοθετεί ομόφωνα νόμο για την αναγνώριση της αρμενικής γενοκτονίας του 1915. Στην Τουρκία, η κυβέρνηση με ανακοίνωσή της υποστηρίζει ότι ο νόμος θα επιφέρει σοβαρή και διαρκή ζημία στις διμερείς σχέσεις και ανακαλεί τον πρεσβευτή της στο Παρίσι για διαβουλεύσεις, ενώ ο πρόεδρος του Εμπορικού Επιμελητηρίου απευθύνει έκκληση για μποϊκοτάζ των γαλλικών προϊόντων.

2004: 25 άνθρωποι χάνουν τη ζωή τους και 131 τραυματίζονται, οι περισσότεροι άμαχοι πολίτες, μετά από επίθεση αυτοκτονίας με 500 κιλά εκρηκτικά κατά του αμερικανικού αρχηγείου στη Βαγδάτη.

2011: Τον πρόεδρο της Κίνας Χου Τζιντάο υποδέχεται στα σκαλιά του Λευκού Οίκου ο Μπαράκ Ομπάμα, κατά την πλέον σημαντική επίσκεψη Κινέζου ηγέτη στις ΗΠΑ εδώ και 30 χρόνια.

 

 

Γεννήσεις σαν σήμερα

 

1689 – Σαρλ Ντε Μοντεσκιέ, Γάλλος συγγραφέας και φιλόσοφος

1856 – Ντάνιελ Χέιλ Γουίλιαμς, Αμερικανός χειρουργός

1880 – Πάουλ Έρενφεστ, Αυστριακός φυσικός και μαθηματικός.

1888 – Αλέξανδρος Καραμανλάκης, δημοσιογράφος και πρωτοπόρος αεροπόρος, που σκοτώθηκε κατά την πτώση του αεροπλάνου του στον Κορινθιακό Κόλπο. (Θαν. 29/8/1912)

Alexandros_Karamanlakis

 

1892 – Όλιβερ Χάρντι, το πληθωρικό μισό του κινηματογραφικού ζευγαριού «Χοντρός-Λιγνός».

1904 – Κάρι Γκραντ, Άγγλος ηθοποιός.

1914 – Γιάννης Παπαϊωάννου, Έλληνας συνθέτης και μουσικός του ρεμπέτικου.

1915 – Βασίλης Τσιτσάνης, Έλληνας συνθέτης, στιχουργός και τραγουδιστής.

Vasilis_Tsitsanis

 

1921 – Γιοϊσίρο Νάμπου, Αμερικανός φυσικός ιαπωνικής καταγωγής (βραβείο Νόμπελ 2008).

1933 – Ρέι Ντόλμπι, Αμερικανός εφευρέτης

1937 – Τζον Χιουμ, Ιρλανδός πολιτικός, (Νόμπελ Ειρήνης 1998).

1955 – Κέβιν Κόστνερ, Αμερικανός ηθοποιός, σκηνοθέτης και παραγωγός.

1956 – Ρέι Ντόλμπυ, εφευρέτης του ομώνυμου συστήματος για τη μείωση του θορύβου.

1984 – Γιάννης Δρυμωνάκος, πρωταθλητής Ευρώπης στην κολύμβηση.

1987 – Γρηγόρης Μάκος, ποδοσφαιριστής της ΑΕΚ.

 

Θάνατοι σαν σήμερα

 

474 – Λέων Α’, Βυζαντινός αυτοκράτορας

1367 – Πέτρος Α’, βασιλιάς της Πορτογαλίας

1849 – Πανούτσος Νοταράς, αγωνιστής της Ελληνικής Επανάστασης και πολιτικός. (Γεν. 31/3/1740)

Panoutsos_Notaras

 

1862 – Τζων Τάυλερ, 10ος πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών.

1927 – Καρλότα του Μεξικό.

1936 – Ράντγιαρντ Κίπλινγκ, Βρετανός συγγραφέας, Νόμπελ Λογοτεχνίας 1907

1952 – Κάρλυ Χάουαρντ, κωμικός, μέλος του Τρίο Στούτζες

1966 – Καθλίν Νόρις, Αμερικανή συγγραφέας

1984 – Βασίλης Τσιτσάνης, συνθέτης, τραγουδιστής. (Γεν. 18/1/1915)

Vasilis_Tsitsanis

 

1993 – Διονύσιος Ζακυνθηνός, βυζαντινολόγος

ΣΥΝΕΧΙΣΕ ΤΟ ΔΙΑΒΑΣΜΑ
-ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ-

Facebook

-ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ-

Δημοφιλη